Δεκέμβρης του 1944

Με αφορμή το παρακάτω άρθρο για τον Δεκέμβρη του 1944 θα ασχοληθούμε σήμερα με τους ηρωικούς χωροφύλακες πού έδωσαν μάχη για να μην μπούμε στο σιδηρούν παραπέτασμα.
Δεν ξέρουμε αν θα μπαίναμε στο κόκκινο παραπέτασμα το μόνο σίγουρο είναι ότι μπήκαμε στο ολοκληρωτικό κράτος της δολοφονικής δεξιάς εναντίον όχι μόνο της αριστεράς αλλά και κάθε δημοκρατικού πολίτη.
Μία εποποιία ανελευθερίας, διώξεων, πιστοποιητικών κοινωνικών φρονημάτων και αποκλεισμού από πολλές εργασίες , στρατοπέδων συγκέντρωσης, βασανισμών ,δολοφονιών, του παρακράτους , και τα δέντρα είχαν δικαίωμα ψήφου κλπ. πού ξεκίνησαν μετά την ήττα των δεκεμβριανών του 1944 και κράτησαν μέχρι το 1974.
Οι Άγγλοι μετά οι Αμερικάνοι κυβερνούσαν την πολύπαθη χώρα μας, σήμερα μαζί με τους Γερμανούς.
Όσο για τις ανοησίες του άρθρου περί παγκοσμιοποιητών-πολυεθνικών εναντίων του καλού καπιταλισμού θυμίζουν έντονα την ναζιστική προπαγάνδα περί κακού χρηματιστηριακού κεφαλαίου και καλού καπιταλισμού.
Δυστυχώς για τον αρθρογράφο η ελλάδα κινδυνεύει από τους συμμάχους Τούρκους και τους προστάτες σας Αμερικανό - Γερμανούς είτε οι διάφορες μερίδες της άρχουσας τάξης αυτών των χωρών υποστηρίζουν την παγκοσμιοποίηση είτε δεν την υποστηρίζουν .
Διαβάζουμε από ένα άρθρο του Ποντικιού πού θα το διαβάσετε παρακάτω ότι τα 2/3 των ηρωικών δυνάμεων πού νίκησαν τους Εαμ-κομμουνιστές ήταν ταγματασφαλίτες. Τα λόγια είναι περιττά.
Τώρα φανερά μπορείτε να βροντοφωνάξετε ζήτω τα ηρωικά τάγματα ασφαλείας, ζήτω τα Ες Ες οι άμεσα προϊστάμενοι των ταγματασφαλιτών.
Αυτούς (σαν ιδεολογία)
πληρώνει όλος ο λαός μας ακόμα και σήμερα.
04/12/2020
Δημήτρης Παπαγεωργίου
Σαν σήμερα ξεκίνησαν τα Δεκεμβριανά το 1944 - Οι διεθνιστές του τότε είναι οι παγκοσμιοποιητές του σήμερα
Σαν σήμερα το 1944 ξεκινούσαν στην Αθήνα τα Δεκεμβριανά. Μια σειρά μαχών που έκριναν το εάν η χώρα μας τις επόμενες δεκαετίες θα άνηκε στον ελεύθερο κόσμο ή θα έμπαινε υπό την κηδεμονία της Σοβιετικής Ένωσης, πίσω από το σιδηρούν παραπέτασμα.
Χάρις στην αυτοθυσία αρχικά μιας δράκας Ελλήνων, ειδικά της χωροφυλακής και κάποιων λίγων μονάδων των Ενόπλων Δυνάμεων και στην συνέχεια στην σύμπνοια που επέδειξαν πολιτικές δυνάμεις που μέχρι τότε βρίσκονταν σε διαμάχη, αρχικά η Αθήνα και στην συνέχεια ολόκληρη η Ελλάδα σώθηκε από αυτούς που θα ήθελαν να την μετατρέψουν σε ένα ολοκληρωτικό κράτος. Επιτελικό ολοκληρωτικό κράτος θα μπορούσε να πει κανείς, αναλογιζόμενος το πόσο σημασία έδιναν οι κομμουνιστές της εποχή στην «επιστημοσύνη» και πώς διαλαλούσαν ότι ο κεντρικά σχεδιασμένος παράδεισος της Σοβιετίας θα ήταν η απάντηση σε κάθε πρόβλημα που απασχολούσε τον λαό. Τα «χαϊρια» τους τα είδαμε στην πορεία...
Σήμερα όμως, για μια ακόμη φορά η πατρίδα κινδυνεύει. Μπορεί οι επιβουλείς να μην φοράνε κόκκινα περιβραχιόνια σήμερα και οι πολιτικοί επίγονοι των τότε ΕΑΜιτών να βρίσκονται σήμερα στα υψηλότερα κλιμάκια μιας υποτιθέμενης κεντροδεξιάς κυβέρνησης, όμως οι κίνδυνοι παραμένουν ακριβώς οι ίδιοι. Οι κομμουνιστές- διεθνιστές του τότε είναι οι παγκοσμιοποιητές του σήμερα.
Οι «τεχνοκράτες», οι «ειδικοί» θέλουν να επιβάλλουν την δική τους δικτατορία. Και όσοι τολμούν να αμφισβητούν τις πολιτικές τους προτάσεις και επιλογές από «ψυχασθενείς» και «εχθροί του λαού» έχουν μετατραπεί σε «ψεκασμένους» και «ακροδεξιούς». Οι πεφωτισμένες «πολυεθνικές» θέλουν να αποφασίζουν ποίοι θα βγαίνουν από το σπίτι τους, ποιοί θα έχουν το δικαίωμα να ταξιδέψουν εκτός χώρας. Όπως ακριβώς το «Κόμμα» αποφάσιζε σε όσες χώρες είχαν την ατυχία να βρίσκονται πίσω από το παραπέτασμα.
Είναι σαφές ότι στο επόμενο διάστημα, στην Αθήνα αλλά και σε όλη την χώρα θα πρέπει να δοθεί μια μάχη, που ως σκοπό θα έχει το να επαναλάβει τον άθλο όσων πήραν το 1944 μέρος στα Δεκεμβριανά. Να υπερασπισθούν την ελευθερία των πολιτών. Οι κίνδυνοι έχουν σαφώς την ίδια αφετηρία. Επικαλούνται «ανθρωπιστικούς» λόγους, επικαλούνται την «πρόοδο», την «παγκόσμια κοινότητα» και όλα τα λοιπά εύηχα και βολικά... θολώδη.
Στην πραγματικότητα όμως ο στόχος τους είναι η υποταγή του πολίτη στις διαταγές μιας εξίσου «θολής» ελίτ, η οποία θα έχει δικαίωμα να αποφασίζει για κάθε λεπτομέρεια της ζωής του.
Σαν σήμερα: Ο μαύρος Δεκέμβρης του 1944 - Tο αιματοκύλισμα από τους χωροφύλακες στο Σύνταγμα
Μη διστάσεις να ενεργήσεις σαν να ήσουν σε κατακτημένη πόλη, όπου γίνεται μια τοπική εξέγερση»
Τηλεγράφημα Ουίνστον Τσόρτσιλ προς τον στρατηγό Ρόναλντ Μακένζι Σκόμπι
«Μάταια ο ΕΛΑΣ και ο λαός της πρωτεύουσας περίμεναν μια διαταγή γενικής εξόρμησης στο κέντρο της πόλης. Τέτοια διαταγή δεν έφτασε ποτέ. Το κόμμα είχε δειλιάσει. Η τύχη της μάχης της Αθήνας κρίθηκε στη συνεδρίαση του Πολιτικού Γραφείου στις 7 Δεκεμβρίου του 1944»
Θανάσης Χατζής, αντιστασιακός, ηγετικό στέλεχος του ΚΚΕ και του ΕΑΜ
Μόσχα, 9 Οκτωβρίου 1944, Κρεμλίνο, γραφείο Στάλιν, ώρα 22.00
Ο άνδρας που καθόταν στη δεξιά πλευρά του τεράστιου τραπεζιού έμοιαζε κουρασμένος. Κοίταξε αφηρημένος έξω από το παράθυρο και είδε τον χτισμένο με κόκκινα τούβλα πύργο Σπασκάγια του Κρεμλίνου. Το μεγάλο αστέρι και το σφυροδρέπανο δέσποζαν στην κορυφή του. Το σκληρό βλέμμα του έμοιαζε να χαλαρώνει για κάποια δευτερόλεπτα.
Σταθερά, χτύπησε την πίπα του στο μεγάλο βαρύ γυάλινο τασάκι και στη συνέχεια την καθάρισε από τα υπολείμματα του καπνού με ένα μαντίλι που είχε διπλωμένο στο πλάι του για τον σκοπό αυτό. Πέρασε το μάκτρο αρκετές φορές μέχρι να βγει καθαρό από την άλλη πλευρά και όταν ικανοποιήθηκε με το αποτέλεσμα κάθισε αναπαυτικά στην παχιά δερμάτινη καρέκλα του.
Με τελετουργικές κινήσεις άνοιξε την καπνοσακούλα του. Με τον δείκτη και τον αντίχειρά του έπιασε μια μεγάλη ποσότητα καπνού και την έσπρωξε μέσα στο «μπολ» της πίπας. Άναψε ένα μεγάλο σπίρτο, το έφερε επάνω από τον καπνό και άρχισε να ρουφάει. Το δωμάτιο γέμισε με μια γλυκιά μυρωδιά. Μεγάλα γαλαζωπά σύννεφα έκρυβαν το πρόσωπό του. Τα μάτια τού άνδρα όση ώρα άναβε την πίπα του δεν σταμάτησαν στιγμή να κοιτάζουν τον συνομιλητή του, που καθόταν δίπλα του. Αφού πήρε 4-5 μεγάλες ρουφηξιές, έφερε το χέρι του στο παχύ μουστάκι του και το ίσιωσε. Ο άνδρας με το σκληρό συνοφρυωμένο βλέμμα έμοιαζε όλη την ώρα να χαμογελάει, αλλά δύσκολα θα έπαιρνε κάποιος όρκο για αυτό.
Δίπλα του, ο συνομιλητής του χαμογελούσε και εκείνος. Μόλις είχε καταφέρει να διατηρήσει το γόητρο της αυτοκρατορίας του αλώβητο και να κρατήσει για το στέμμα όσα διεκδίκησε. Ο παχουλός φαλακρός άνδρας έπιασε το χοντρό πούρο του, ένα Romeo y Julieta Piramides, βύθισε την κομμένη του άκρη μέσα στο κρυστάλλινο ποτήρι με μπράντι που είχε δίπλα του και στη συνέχεια το άναψε συναγωνιζόμενος τον άνδρα με το μουστάκι για το ποιος θα κάνει το μεγαλύτερο σύννεφο καπνού στη μικρή αίθουσα.
«Είναι ευκαιρία, αγαπητέ μου Ιωσήφ, σήμερα να διευθετήσουμε τις υποθέσεις μας στα Βαλκάνια. Τι λες;», είπε ο παχουλός άνδρας, πρώην λόρδος του Ναυαρχείου και νυν πρωθυπουργός της Αγγλίας.
«Δεν βρίσκω κάποιον λόγο να μην το κάνουμε, Ουίνστον», απάντησε ο άνδρας από τη Γεωργία, με το παχύ μουστάκι, που άκουγε στο όνομα Ιωσήφ και ήταν ο ηγέτης της μεγαλύτερης σε έκταση χώρας του κόσμου. Της χώρας που είχε πληρώσει το βαρύτερο τίμημα στον πόλεμο.
«Λοιπόν, ο στρατός σας, ο Ερυθρός Στρατός, έχει παρελάσει νικηφόρα και βρίσκεται στη Ρουμανία και τη Βουλγαρία. Εμείς, όπως καλά ξέρεις, έχουμε και συμφέροντα αλλά και πράκτορες εκεί. Ας μην αναλωθούμε σε ανόητες προστριβές μετά το τέλος του πολέμου, που θα έρθει σύντομα από όσο βλέπω. Αγαπητέ Ιωσήφ, η Βρετανία προτείνει να έχεις το 90% στη Ρουμανία και εμείς το 10%. Προτείνουμε επίσης για τη Γιουγκοσλαβία και την Ουγγαρία το ποσοστό επιρροής των χωρών μας να είναι στο 50-50. Και για τη Βουλγαρία 75% εσείς και 25% εμείς. Συμφωνείς;».
Ο άνδρας με το μουστάκι έσμιξε τα φρύδια του, έγνεψε καταφατικά και περίμενε τη συνέχεια: «Ως Μεγάλη Βρετανία ζητούμε να έχουμε επιρροή στην Ελλάδα. 90% εμείς και 10% εσείς. Ιωσήφ, είναι μια δίκαιη λύση».
Όση ώρα ο ηγέτης της μεγάλης Σοβιετίας περίμενε τη μετάφραση, ο Άγγλος πρωθυπουργός κάτι έγραψε σε μια χαρτοπετσέτα. Στη συνέχεια την πέρασε επάνω από τη λουστραρισμένη επιφάνεια του τραπεζιού για να τη δει ο σύμμαχός του.
«Μη με θεωρήσετε κυνικό, αλλά προέχει η ειρήνη από δω και στο εξής», είπε ο Άγγλος πρωθυπουργός.
Ο Ιωσήφ Στάλιν διάβασε τι έγραφε η χαρτοπετσέτα, πήρε ένα μπλε στυλό, έκανε ένα «ν», σημάδι ότι συμφωνεί, και επέστρεψε τη χαρτοπετσέτα.
«Ωραία. Αφού συμφωνήσαμε, ας κάψουμε το χαρτί», είπε ο άνδρας με το πούρο.
«Μπα, όχι, κρατήστε το», απάντησε ο άνδρας με την πίπα.
Οι δυο άνδρες, που σύντομα θα ήταν οι νικητές του παγκόσμιου πολέμου, μόλις είχαν υπογράψει τη μοίρα μιας μικρής ρημαγμένης χώρας στα Νοτιοανατολικά Βαλκάνια.
Κυριακή 3 Δεκεμβρίου 1944, ώρα 10.00, Σύνταγμα, ξενοδοχείο Μεγάλη Βρετανία - ταράτσα
Ο χωροφύλακας στην ταράτσα του πολυτελούς ξενοδοχείου στην καρδιά της πόλης έβγαλε το καπέλο του, με το στέμμα στο εθνόσημο που έγραφε «Ελληνική Βασιλική Χωροφυλακή», και το απόθεσε δίπλα του. Κοίταξε δεξιά και αριστερά και είδε κάποιους συναδέλφους του να κάνουν το ίδιο. Μερικοί άναψαν τσιγάρο και άλλοι μιλούσαν ψιθυριστά μεταξύ τους λες και θα τους άκουγε ο κόσμος που είχε ήδη αρχίσει να συγκεντρώνεται μπροστά από τη Βουλή.
Ξαπλωμένος μπρούμυτα επάνω στο τσιμέντο της ταράτσας καθώς ήταν, έλεγξε για άλλη μια φορά το τουφέκι του. Έφερε το σκοπευτικό στο μάτι του, σημάδεψε τυχαία μια γυναίκα από το πλήθος που κρατούσε ένα πλακάτ και μονολόγησε «μπαμ». Με το μυαλό του φαντάστηκε μια μικρή μαύρη τρύπα στο κεφάλι της και το πλακάτ που έγραφε: «Λευτεριά. ΕΑΜ - ΕΛΑΣ» να πέφτει στην άσφαλτο και να το ποδοπατάει το πλήθος...
«Έλα, Δημητρίου, σοβαρέψου μη σου φύγει καμιά σφαίρα και τρέχουμε όλοι». Η φωνή του επικεφαλής ενωμοτάρχη από πίσω του τον έκανε να δαγκωθεί.
Ο κόσμος κάτω από το ξενοδοχείο όσο η ώρα περνούσε αυξανόταν. Πριν από ένα τέταρτο ίσα που μπορούσε κάποιος να διασχίσει τον δρόμο, ενώ τώρα κάτι τέτοιο ήταν αδύνατον.
«Πρέπει να είναι περισσότεροι από 150.000. Βρε τα κουμμούνια», είπε ο χωροφύλακας και θυμήθηκε τις ένδοξες ημέρες που έζησε με τα μηχανοκίνητα δίπλα στον Νικόλαο Μπουραντά. Πριν από έναν χρόνο παρά κάτι μέρες, στις 30 Νοεμβρίου 1943, ήταν από εκείνους που είχαν εισβάλει στο νοσοκομείο «Άγιος Σάββας» και είχαν κακοποιήσει ανάπηρους ήρωες του αλβανικού μετώπου.
«Τους γαμήσαμε τους σακάτηδες. 15.000 κουμμούνια στείλαμε στο Χαϊδάρι και στου Χατζηκώστα. Σκατοσακάτηδες, σου λέει, από το αλβανικό μέτωπο. Ακόμη θυμάμαι πως έσκουζαν όταν τους πετούσαμε από τα παράθυρα, καθισμένους στα καροτσάκια τους.».
Όσο σκεφτόταν τις ένδοξες ημέρες του ο χωροφύλακας στην ταράτσα του ξενοδοχείου, τόσο αυξανόταν ο κόσμος στο Σύνταγμα, που πλέον έμοιαζε πολύ μικρό και στενάχωρο για να χωρέσει όλο αυτό το πλήθος.
Το συλλαλητήριο
Το συλλαλητήριο οργανώθηκε από το ΕΑΜ ως απάντηση προς την πρόταση των Άγγλων διά του Γεωργίου Παπανδρέου για αφοπλισμό όλων των ομάδων των ανταρτών που πολέμησαν τους ναζί και την υπαγωγή τους στον Άγγλο στρατηγό Ρ.Μ. Σκόμπι. Μια πρόταση η οποία είχε φαρδιά πλατιά την υπογραφή της Αριστεράς, που μόνη της είχε δεθεί χειροπόδαρα από τους διπλωμάτες Άγγλους στον Λίβανο και την Καζέρτα. Το σχέδιο για να συρθεί η χώρα στον εμφύλιο ήταν τέλεια ενορχηστρωμένο. Η μπαγκέτα του Τσόρτσιλ με μαεστρία κουνιόταν πέρα - δώθε και η ηγεσία της Αριστεράς χόρευε στον ρυθμό που ήθελε ο Άγγλος πρωθυπουργός.
24 Νοεμβρίου αρχίζουν οι προπαρασκευές για τη συγκρότηση¿ Εθνοφυλακής. Στο υπουργείο Στρατιωτικών ο υφυπουργός Λάμπρος Λαμπριανίδης συγκεντρώνει ονόματα αξιωματικών για να στελεχώσει τις διοικήσεις των μονάδων. Ο Λαμπριανίδης τοποθετεί 250 αξιωματικούς, εκ των οποίων ουδείς προέρχεται από τις τάξεις του ΕΛΑΣ. Τοποθετεί αξιωματικούς της ΕΝΑ (Ένωσις Αξιωματικών Νέων), της Τρίαινας και του ΙΔΕΑ (Ιερός Δεσμός Ελλήνων Αξιωματικών). Ελάχιστοι από αυτούς είχαν ακούσει ποτέ μια μπαταριά στα μπορντέλα και τα καφενεία της Αιγύπτου όπου περνούσαν τον χρόνο τους όταν στην Ελλάδα πνιγόντουσαν στο αίμα. Ήταν όμως όλοι τους μεταξικοί και φιλοβασιλικοί. Πολλοί από αυτούς την ώρα της μάχης των ελληνικών δυνάμεων στο πλευρό των συμμάχων στην Ελ Αγκέιλα υπέβαλαν τις παραιτήσεις τους χωρίς καμία επίπτωση.
27 Νοεμβρίου ο Παπανδρέου παύει τον Λαμπριανίδη, τον αντικαθιστά με¿ τον στρατηγό του ΕΛΑΣ Πτολεμαίο Σαρηγιάννη και ανακαλεί τις μεταθέσεις. Το ίδιο βράδυ συναντάται με τους ΕΑΜικούς υπουργούς και δίνουν τα χέρια για το εξής: «Ο νεοσύστατος Εθνικός Στρατός θα συμβολίζει την ενότητα. Σε αυτόν θα συμμετέχουν: η Ορεινή Ταξιαρχία, ο Ιερός Λόχος, τμήματα του ΕΔΕΣ καθώς και μια ταξιαρχία του ΕΛΑΣ έχουσα δύναμιν ίσην προς το άθροισμα των άνω δυνάμεων και με ίσον οπλισμόν».
28 Νοεμβρίου ο Παπανδρέου άλλα συμφώνησε και άλλα ανακοίνωσε στον¿ Τύπο: «Την 10ην Δεκεμβρίου θα αποστρατευτούν οι δυνάμεις της Εθνικής Αντιστάσεως ΕΛΑΣ - ΕΛΑΝ και ΕΔΕΣ. Μέχρι της οργανώσεως του τακτικού μας στρατού, εκτός της Ορεινής Ταξιαρχίας και του Ιερού Λόχου, θα σχηματιστούν επίσης εκ των δυνάμεων της Εθνικής Αντίστασης, μια ταξιαρχία του ΕΛΑΣ και ανάλογοι μονάδες του ΕΔΕΣ». Τι σήμαινε αυτό επί της ουσίας; Ότι παρέμενε ο Ιερός Λόχος και η Ορεινή Ταξιαρχία άθικτες, ότι ο ΕΔΕΣ των δύο ταξιαρχιών διέλυε τη μία και διατηρούσε την άλλη και ότι ο ΕΛΑΣ των 31 ταξιαρχιών διέλυε τις 30 και διατηρούσε μία!!! Στο σχέδιο που ανακοίνωσε ο Παπανδρέου οι δυνάμεις θα ήταν μονάδες οργανικά ανεξάρτητες, κάτι που σήμαινε ότι ανά πάσα στιγμή θα μπορούσε η ταξιαρχία του ΕΛΑΣ να μετατεθεί παραμεθόρια και στην Αθήνα θα έμεναν κυρίαρχες οι άλλες δύο ταξιαρχίες.
1η Δεκεμβρίου παραιτούνται διαμαρτυρόμενοι οι ΕΑΜικοί υπουργοί. Την¿ ίδια στιγμή η Ορεινή Ταξιαρχία ακροβολίζεται στον Υμηττό, ανάμεσα στην Καισαριανή και του Ζωγράφου.
3 Δεκεμβρίου.
Η Βασιλική ήταν δεν ήταν 17 χρόνων εκείνον τον Δεκέμβρη. Παρά τις κακουχίες και την πείνα της Κατοχής, είχε κρατήσει τη νεανική της λάμψη, την παιδικότητά της, το ανάλαφρο περπάτημά της και κάποιες στιγμές μάλιστα χαμογελούσε. Τις περισσότερες όμως θλιμμένα. Οι ψείρες την είχαν κάνει να κόψει τα μαλλιά της κοντά. «A la garcon» έλεγε αυτοσαρκαζόμενη. Ήθελε να τελειώσει ο πόλεμος και να σπουδάσει. Ήταν μια από τις χιλιάδες κοπέλες που είχαν οργανωθεί στην ΕΠΟΝ. Ονειρευόταν μια καλύτερη κοινωνία για όλους. Εκείνο το πρωινό κατέβηκε τη Φορμίωνος με τα πόδια και όταν έφτασε στο ύψος της Φιλολάου ενώθηκε με ένα τεράστιο ανθρώπινο ποτάμι που κατευθυνόταν προς τον «Ευαγγελισμό» και από κει στο Σύνταγμα.
Στο ύψος όπου 13 χρόνια αργότερα θα χτιζόταν το ξενοδοχείο Χίλτον οι άνθρωποι περπατούσαν με δυσκολία. «Θεέ μου, δεν πρόκειται να φτάσω ποτέ στο Σύνταγμα. Τι κόσμος είναι αυτός, δεν μπορώ να προχωρήσω», σκέφτηκε και έκανε να «κόψει» από το Παγκράτι για να βγει στη Ρηγίλλης. Μικρά λιπόσαρκα παιδάκια κουρεμένα σχεδόν γουλί με κοντά παντελόνια που βαστούσαν από το χέρι τούς γονείς τους. Έφηβοι, νέοι, ηλικιωμένοι, άνδρες, γυναίκες, όλη η Αθήνα κατέβαινε στο Σύνταγμα. Τα πλακάτ ήταν δεκάδες. Τα περισσότερα έγραφαν «ΕΑΜ».
Ύστερα από ώρα η Βασιλική κατάφερε να φτάσει στο Σύνταγμα. Ακριβώς απέναντι από τον Άγνωστο Στρατιώτη. Βρήκε δεκάδες νεαρούς συναγωνιστές της. Όλοι χαμογελούσαν. Μια παρέα φοιτητών τραγουδούσε μπροστά από κάτι Άγγλους φαντάρους με κοντά παντελονάκια που χαζογελούσαν, αφού δεν είχαν καταλάβει το παραμικρό:
«Τα όπλα δεν τα δίνουμε
Ένα, δύο, τρία, τέσσερα
Ελάτε να τα πάρετε
Πέντε, έξι, επτά...»
Το βλέμμα της πλανήθηκε και τότε τους είδε. Μια παρέα πέντε ατόμων παρακολουθούσαν τη συγκέντρωση και σημείωναν διάφορα στα μπλοκάκια τους. Ανάμεσά τους αναγνώρισε έναν ταγματασφαλίτη. Φορούσε πολιτικά. Ήξερε ότι τον έλεγαν Μανώλη και έμενε στην οδό Φ. Πλυτά, στους Αμπελοκήπους. Το επάγγελμά του ήταν καντηλανάφτης. Είχε κάψει κόσμο και κοσμάκη. Στα διάφορα μπλόκα κοίταζε ειρωνικά τον κόσμο και όποιον σήκωναν από το έδαφος οι Γερμανοί μαρτυρούσε στα χέρια του μέχρι το εκτελεστικό απόσπασμα. Της ανέβηκε το αίμα στο κεφάλι. Ούρλιαξε και τους έδειξε, αλλά κανείς δεν την άκουσε. Πλησίασε την ομάδα των Άγγλων φαντάρων που συνέχιζαν να χαζοκοιτάζουν τους φοιτητές. «Τους βλέπετε;» είπε και έδειξε τους ταγματασφαλίτες. «Αυτοί μας χτυπούσαν όταν κατεβαίναμε σε συλλαλητήρια εναντίον των Γερμανών». Ο Άγγλος λοχίας χαμήλωσε το βλέμμα και ψιθύρισε: «Yes... I know...».
Στις 11.00 το πρωί δόθηκε το σύνθημα να αρχίσει η σφαγή. Οι χωροφύλακες άρχισαν να πυροβολούν από ψηλά το ανυπεράσπιστο πλήθος που διαδήλωνε ειρηνικά. Ένας εύκολος στόχος. Οι σφαίρες έπεφταν βροχή. Ο κόσμος διαλύεται και τρέχει προς κάθε κατεύθυνση για να σωθεί. Ύστερα από 45 λεπτά σφαγής, ο απολογισμός είναι 33 νεκροί, όλοι τους διαδηλωτές, και 148 τραυματίες.
Οι κυβερνητικές δυνάμεις πανηγυρίζουν. Για λίγο όμως. Πίσω από τη Μητρόπολη η επιτροπή του συλλαλητηρίου, σίγουρη για επεισόδια, είχε λάβει τα μέτρα της. Εφεδρικές μάζες διαδηλωτών ξεχύθηκαν στους δρόμους και σε λιγότερο από 15 λεπτά είχαν αφοπλίσει αναίμακτα 200 χωροφύλακες και είχαν περισυλλέξει τους νεκρούς τους από τα ματωμένα πλακάκια της πλατείας Συντάγματος.
Δεκατέσσερα χρόνια μετά, σε συνέντευξή του στην εφημερίδα «Ακρόπολις», στις 5.12.1958, ο Άγγελος Έβερτ, τότε διευθυντής της αστυνομίας, θα πει: «Εγώ διέταξα την βιαίαν διάλυσιν των διαδηλωτών βάσει των διαταγών τας οποίας είχον...». Από ποιον δεν αποκάλυψε ποτέ. Όλα αυτά τα χρόνια οι κυβερνήσεις των... εθνικοφρόνων ισχυρίζονταν, δίχως καμία απόδειξη ή καταγεγραμμένο στοιχείο, ότι το «συλλαλητήριο ήταν ένοπλο και στόχος του ήταν η κατάλυση της έννομης τάξης στα πρότυπα της Οκτωβριανής Επανάστασης...». Σε κανένα πρακτικό, σε καμία πηγή από οποιαδήποτε πλευρά δεν αναφέρεται η ύπαρξη οπλισμένων ΕΛΑΣιτών οι οποίοι να πυροβόλησαν κατά οποιουδήποτε και ως απάντηση οι χωροφύλακες να άρχισαν να ρίχνουν από τις ταράτσες.
Την επόμενη μέρα, 4 Δεκεμβρίου, έγιναν οι κηδείες των θυμάτων. Μια λαοθάλασσα που δεν είχε ξαναζήσει η πρωτεύουσα. Ο Παπανδρέου είχε παραιτηθεί από τις 10.00 το βράδυ της σφαγής.
Η Βασιλική δεν επέστρεψε στο σπίτι της. Στα Χαυτεία, έξω από το ξενοδοχείο «Ερμής», όπου είχαν «κλειστεί» οι δωσίλογοι και οι ταγματασφαλίτες, κάποιος Μανώλης από τους Αμπελοκήπους, καντηλανάφτης στο επάγγελμα, τη στρίμωξε σε μια γωνία και εν ψυχρώ άδειασε επάνω στο κορμί της τις σφαίρες από το πιστόλι του. Δεν τον πείραξε ποτέ κανείς.
Στις 12 Δεκεμβρίου η κυβέρνηση, με τις ευλογίες των Άγγλων, αποφάσισε να χρησιμοποιήσει 12.000 πρώην ταγματασφαλίτες που τυπικά ήταν κρατούμενοι για συνεργασία με τον εχθρό στη μάχη των Δεκεμβριανών. Η ανηθικότητα έγκειται στο γεγονός πως τον Δεκέμβρη του 1944 και επί 33 ημέρες (όσο διαρκούν οι μάχες) οι κυβερνητικές δυνάμεις στο σύνολό τους είναι 18.000 άνδρες, εκ των οποίων οι 12.000 ήταν ταγματασφαλίτες.
Τακτικά λάθη και διασπορά δυνάμεων έγιναν στη σύγκρουση με τους¿ χωροφύλακες στου Μακρυγιάννη και την Ορεινή Ταξιαρχία με τους ταγματασφαλίτες στου Γουδή (σχολές χωροφυλακής). Μια εύκολη υπόθεση, ακόμη και για τον εφεδρικό ΕΛΑΣ της Αθήνας, κατέληξε σε φιάσκο. Στου Γουδή χάθηκε το πλεονέκτημα του αιφνιδιασμού και η επίθεση, αντί να ξεκινήσει τα ξημερώματα, ξεκίνησε στις 10.00 το πρωί, στου δε Μακρυγιάννη, λίγο πριν από την τελειωτική έφοδο και ενώ οι άμυνες των χωροφυλάκων είχαν σχεδόν ισοπεδωθεί, το αξιόμαχο 2ο σύνταγμα του ΕΛΑΣ Καισαριανής αποχώρησε εσπευσμένα με διαταγή του επιτελάρχη, ο οποίος έλαβε σοβαρά υπόψη τις ψευδείς φήμες ότι δυνάμεις της Ορεινής Ταξιαρχίας κατευθύνονταν στην Καισαριανή. Το αποτέλεσμα γνωστό. Τα δυο "οχυρά" δεν έπεσαν, ο ΕΛΑΣ, δεν απέκτησε το τακτικό πλεονέκτημα μέσα στην Αθήνα και οι... χωροφύλακες έγιναν "ήρωες" εκεί που όλα έδειχναν χαμένα για εκείνους
Ο ΕΛΑΣ ουδέποτε κατέβηκε στην Αθήνα για να «τελειώσει» με άνεση τις¿. συγκρούσεις. Η ηγεσία του ΚΚΕ προτίμησε να στείλει τον Άρη και τον Σαράφη να κυνηγούν... φαντάσματα στην Ήπειρο.
Η Ελλάδα είναι η¿ μοναδική χώρα του κόσμου μετά τον πόλεμο στην οποία οι συνεργάτες των ναζί όχι μόνο δεν διώχθηκαν ποτέ (έγιναν ελάχιστα δικαστήρια), αλλά πήραν τίτλους και τιμές από το επίσημο κράτος.
Θα περάσουν δύο δεκαετίες μέχρι ο Παπανδρέου να αντιληφθεί τον¿ ύπουλο ρόλο των δυνάμεων που υπηρέτησε και να ξεκινήσει τον «ανένδοτο» προκειμένου να ξεπλύνει το παρελθόν του.
Η διάσκεψη της Μόσχας και τα όσα γράφτηκαν σε μια χαρτοπετσέτα δεν επιβεβαιώθηκαν ποτέ από τους Άγγλους και τους Σοβιετικούς.¿
«Τα Δεκεμβριανά δεν ήταν αντίδραση κομμουνιστών. Ήταν η αγανάκτηση των παιδιών της γαλαρίας που έβλεπαν τους συντρόφους τους και τα όνειρά τους στα φέρετρα, από σφαίρες που ρίξαν δωσίλογοι και φασίστες, φορώντας γαλάζιους μανδύες εθνικοφροσύνης. Και όλα αυτά τα ελληνικά αποβράσματα με την επίσημη στήριξη του νεαρού τότε κράτους είχανε έναν εχθρό: την ψυχή των παιδιών της γαλαρίας».
Μάνος Χατζιδάκις
https://www.topontiki.gr/article/354900/san-simera-o-mayros-dekemvris-toy-1944-aimatokylisma-apo-toys-horofylakes-sto
Έφυγαν απ΄τη Μακρόνησο ως αμετανόητοι. Δώδεκα μαρτυρίες για το «κολαστήριο» και μία του Σκαλούμπακα.
29 νησιά του Αιγαίου χρησιμοποιήθηκαν ως τόποι εξορίας και «εθνοκαθαρτήρια», άλλα κατοικημένα και άλλα ακατοίκητα. Σε αυτά, χιλιάδες άφησαν τα κόκαλά τους, δολοφονημένοι από τις κρατικές δυνάμεις καταστολής και τα εκτελεστικά αποσπάσματα ή πέθαναν από την πείνα, τις στερήσεις, τις αρρώστιες, τις κακουχίες και τα βασανιστήρια.Η Μακρόνησος, το πιο μαρτυρικό ξερονήσι, το κολαστήριο του πλήρους εξευτελισμού της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, όπου διέπρεψαν οι Σκαλούμπακες, Βασιλόπουλοι και Μπαϊρακτάρηδες, άρχισε να λειτουργεί ως τόπος εξορίας το 1947 και υπολογίζεται ότι «πέρασαν» πάνω από 27.000 στρατιώτες και 30.000 πολίτες που έχριζαν «εθνικής αναμορφώσεως». Άλλοι υπόγραψαν τη «δήλωση μετανοίας» και άλλοι όχι, παρ΄όλα τα απάνθρωπα βασανιστήρια.
Μη σας παραξενεύει, γιατί κατά την απογραφή του 1951, σε μερικά νησιά, η αύξηση
του πληθυσμού πήρε εκρηκτικές διαστάσεις, όπως στη Γυάρο π.χ. που το 1929 είχε
2 και το 1951, 7.139 κατοίκους ή στη Μακρόνησο, που το 1940 είχε 36 και το
1951, 4.484 κατοίκους. Ο Άη Στράτης που δεν είναι ξερονήσι, το 1928 είχε 786
κατοίκους, το 1940 είχε 1.131 και στο τέλος του Εμφυλίου είχε δημιουργηθεί το
αδιαχώρητο, με 3.849 κατοίκους. Βλέπετε, ο «εθνάρχης» Βενιζέλος, είχε φροντίσει
με το ιδιώνυμο του 1928 να «κατοικηθούν» μερικά νησιά, που από την εποχή του
Μεταξά και μετά, λειτούργησαν σαν «εθνικής αναμορφώσεως» και τόποι εξόντωσης,
κυρίως, κομμουνιστών αλλά και άλλων που δεν «συμμορφώνονταν με τας
υποδείξεις» (τα στοιχεία αυτά τα πήρα από τον Ημεροδρόμο και είναι του φίλου
δημοσιογράφου Θανάση
Ηλιοδρομίτη).
Εδώ, λοιπόν, έχω καταγράψει δέκα μαρτυρίες, τις πιο σημαντικές που ξεχώρισα και
ανάρτησα κατά καιρούς στο facebook.
ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΠΡΩΤΗ~Έφυγαν από τη Μακρόνησο ως ΑΜΕΤΑΝΟΗΤΟΙ
(Μαρτυρία Κώστα Γαβριηλίδη Από το Σύλλογο
Γιάννης Κορδάτος)«Από την 1η Νοεμβρίου αρχίζει η παράδοση των υπολοίπων εφτά χιλιάδες στο ΒΕΤΟ...
οι εφτά χιλιάδες, οι περισσότεροι γέροι, βαριά άρρωστοι, ανάπηροι και
ακρωτηριασμένοι ήρωες της Αλβανικής εποποιίας και της Εθνικής Αντίστασης,
φυματικοί, καρδιακοί, ελκοπαθείς κλπ μεταφέρθηκαν στο ΒΕΤΟ με δόσεις από
500-700 άτομα. Στη είσοδο του καταυλισμού γίνονταν δεκτοί με τον πιο
καννιβαλικό τρόπο. Αξιωματικοί και αλφαμίτες με κράνη και εφ' όπλου λόγχη,
έπεφταν εναντίον εκείνων που δε δέχονταν να υποκύψουν στον εκβιασμό και να
υπογράψουν τις περιβόητες δηλώσεις μετανοίας. Απερίγραπτα είναι τα όργια των
βασανιστηρίων. Μεθυσμένοι οι αλφαμίτες από οινοπνευματώδη ποτα... μαστουρωμένοι
από διάφορα ναρκωτικά, τα καθάρματα και τα' αποβράσματα αυτά της κοινωνίας,
ώρες και μέρες βασάνιζαν τους τίμιους και αγνούς πατριώτες που δεν έσκυψαν τον
αυχένα στο φασίστα κατακτητή».
ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΔΕΥΤΕΡΗ~Έφυγαν από τη
Μακρόνησο ως ΑΜΕΤΑΝΟΗΤΕΣ
(Μαρτυρία Βικτωρίας Θεοδώρου Από το βιβλίο της)«Το τελευταίο διάστημα παραμονής των αλύγιστων γυναικών στο Τρίκερι και τη
μεταφορά τους στο Μακρονήσι και την απομόνωση της ίδιας στο φριχτό στρατόπεδο
Λάρισας, κατέγραψε συνταρακτικά η Ρόζα Ιμβριώτη. Μια μέρα του Γενάρη του 1950,
έγινε αυτό που φοβούνταν οι εξόριστες. Στρατηγοί, συνταγματαρχέοι, αρχηγοί
Χωροφυλακής και ο μητροπολίτης Μαγνησίας καταφθάνουν στο Τρίκερι. Συγκεντρώνουν
τις γυναίκες και φωνάζουν τα ονόματα όσων προορίζονταν γθυ7ια το κολαστήριο, τη
Μακρόνησο. Φωνάζουν και το όνομα: Ρόζα Ιμβριώτη.Προχωρά η ηλικιωμένη γυναίκα. Ο στρατηγός έξαλλος φωνάζει: «Εσύ, ε; Δε θα
ζήσεις πια. Εσύ λυμαίνεσαι με το λόγο σου την Ελλάδα χρόνια τώρα. Από σήμερα
ύαινα, θα σφραγιστεί το στόμα σου. Ελεος δεν υπάρχει για σένα. Κατέστρεψες τη
νεολαία. Αυτοί που σκοτώνονται στο βουνό είναι θύματά σου!». Η Ρόζα μεταφέρεται
στο στρατόπεδο Λάρισας. Εκεί την αναλαμβάνουν βασανιστές, που θα τους ζήλευαν
και οι ναζί. - «Παλιόγρια θα υπογράψεις δήλωση, ναι ή όχι;»- «Οχι». Την πετάνε
σε μπουντρούμι, χωρίς νερό και τροφή επί τρεις μέρες. Ακούει να βασανίζονται
συναγωνίστριές της.Την τρίτη μέρα, με το πιστόλι στον κρόταφό της, ξαναρωτούν και εκείνη
ξαναπαντά: «Οχι δεν υπογράφω». Σε ένα υπόγειο, χτυπούν όλο το κορμί της, με
σιδερένιες βέργες και συρματόσκοινο. Εκείνη άφωνη και αλύγιστη. Ο
αρχιβασανιστής, της λέει: «Δε ζητούμε υπογραφή. Μόνο να βγεις σαν παιδαγωγός ν'
αποκηρύξεις το παιδομάζωμα». - «Δε μιλάω». Την κρεμούν με συρματόσκοινα επί
δώδεκα ώρες. - «Δε μιλάω». Την ξαναβασανίζουν, ξανά και ξανά και ξανά. Δεν τη
λύγισαν και έτσι την οδηγούν στο Μακρονήσι. Μακρόνησος - Τρίκερι - Αϊ-Στράτης».
ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΤΡΙΤΗ~Έφυγαν από τη
Μακρόνησο ως ΑΜΕΤΑΝΟΗΤΟΙ
(Μαρτυρία Μιχάλη
Μπούρπουλα Από το Σύλλογο Γιάννης Κορδάτος)«Στο έμπα της σκηνής, αντίκρισα πάνω σε ένα ράντζο ένα παλικάρι, φαντάζανε δυο
ξυλοπόδαρα. Ήταν ο Γιάννης ο Βόλης, από την Λακωνία. Αλβανομάχος, που με το
Εθνογερτήριο σάλπισμα του Ε.Α.Μ. έλαβε από τους πρώτους μέρος στην Εθνική
Αντίσταση....Άρχισαν να τραβούν και τους ανάπηρους. Μερικοί υπέκυψαν στην έντεχνη βία και
συμβιβάστηκαν. Ακολούθησε μάχη καθώς σε τραβούσαν στα αντίσκηνα της Ιεράς
Εξέτασης και οι στιγμές ήταν συγκλονιστικές, καθώς γλιστρούσαν τα δεκανίκια και
τα ξυλοπόδαρα και βρισκόσουν να κολυμπάς μεσ' στη λάσπη, και να σε ανακουφίζει
η ανθρώπινη συμπαράσταση από τους συναδέλφους, καθώς έπεφταν πάνω στους
κανίβαλους για να σε αποσπάσουν από τα χέρια τους...Ένας θρήνος είχε πέσει στο
βράχο, και τα ουρλιαχτά των τραυματισμένων αγωνιστών έφταναν σπαρακτικά, από
τις χαράδρες στα αντίσκηνα του 8ου λόχου... « αίμα να βλέπω, σκοτώστε τους
βουλγάρους». Και άλλα παρόμοια σαν αυτά , κι ακόμα χειρότερα, συνθέτουν την
ατμόσφαιρα, που περισφίγγει το νου και την καρδιά όλων μας...»ΑΚΟΥΣΤΕ ένα τραγούδι του Νίκου Μάργαρη για τους εξόριστους, όπως ένοιωσε κι
αυτός στο πετσί του τη ''στοργή'' της μαμά-Ελλάς ΕΔΩ
ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΤΕΤΑΡΤΗ~Έφυγαν από τη
Μακρόνησο ως ΑΜΕΤΑΝΟΗΤΕΣ
(Μαρτυρία Ναταλίας Αποστολοπούλου. Από το Σύλλογο
Γιάννης Κορδάτος)«Δεκαπέντε χρονών έφτασε στο στρατόπεδο (στο Τρίκερι) η Βαγγελίτσα ... πάνω στους
παιδικούς ώμους της κουβάλαγε τη σκληρή εμπειρία της από τα βασανιστήρια της
στην Ασφάλεια και τον αγιάτρευτο πόνο για τον εκτελεσμένο αγωνιστή αδερφό της.
Στο Μακρονήσι, την ημέρα του βασανισμού, ένας γεροδεμένος αλφαμίτης την άρπαξε
από τις κοτσίδες και την ταρακούναγε:
-Μίλα θα κάνεις δήλωση; Θα αποκηρύξεις;
-Όχι, απάντησε η εξόριστη.
Εκείνος σήκωσε το βούρδουλα και την έδερνε αλύπητα.
-Μίλα θα αποκηρύξεις; ξαναρώτησε.
-Ποιόν ν' αποκηρύξω, μωρέ, το αίμα του αδερφού μου; Δεν αποκηρύσσω τίποτα!
Σκευοφύλακα με λένε...χτυπάτε, φασίστες. Χτυπάτε σκυλιά. Δεν αποκηρύσσω το αίμα
του αδερφού μου... Την άλλη μέρα τη μεταφέρανε στο αναρρωτήριο μαζί με τις άλλες
σακατεμένες. Την Τρίτη ημέρα από τους φριχτούς πόνους και την αϋπνία, η
Βαγγελίτσα έχασε τα λογικά της κι έπεσε σε αφασία''.Στις φωτογραφίες που έστελναν στις οικογένειές του, γελούσαν πάντα, για να μην
ανησυχούν οι δικοί τους και για να μην κοπούν από την λογοκρισία».
ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΠΕΜΠΤΗ~Έφυγαν από τη
Μακρόνησο ως ΑΜΕΤΑΝΟΗΤΟΙ
(ποιητική μαρτυρία του Μάνου Κατράκη από τη
Μακρόνησο)
«Στ' ακροθαλάσσι του Αϊ - Στράτη/ κρυφά από του Θεού το μάτι/ Ζουν άνθρωποι και ωριμάζουν/ καινούριο κόσμο ετοιμάζουν».«Κείνο το βράδυ στη χαράδρα.../ Δεν το ξεχνάω φίλε/ Είχανε σπάσει δυο μπαμπού/ στα κόκαλά μου.../ Η ανανδρία θυμάμαι / τα 'βαλε με τη λεβεντιά / κείνο το βράδυ / Μα το νεράκι πού το βρήκες / σύντροφέ μου; / Τώρα που πέρασαν οι πόνοι / σε βλέπω αδύνατο κι ωχρό / να σεργιανάς / Κι είπα να σου 'δινα το χέρι/ για να ξοφλήσω τη δροσιά/ κείνης της νύχτας / Μα το νεράκι πώς το βρήκες / το νεράκι / σ' εκείνο τ' άνυδρο το ρέμα»Αρνούμενος να υπογράψει «δήλωση μετανοίας» εξορίστηκε στην Ικαρία, στη Μακρόνησο και στον Αη - Στράτη, μέχρι το 1952.Ψηλός και στητός, γίγαντας παραμυθιού, άντεχε κάτω απ' τις βροχές και τις κακουχίες, τα βασανιστήρια, το σακί μαζί με τη γάτα μέσ' στη θάλασσα, και τις προσβλητικές βρισιές του ομαδάρχη, που σκύλιαζε απ' το κακό του μπροστά στην αφοσίωση και την πίστη στην ιδέα. Όλ' αυτά για μιαν ιδέα! Σ' εκείνο το «σχολείο επανένταξης», όταν έβλεπε να δέρνουν κανέναν αδύναμο, τους έλεγε «ρε, δέρνετε το γεροντάκι, ελάτε να δείρετε εμένα». Τ΄ακούς ρε Σκαλούμπακα;;;;;Στην εξορία ζούσε σε σκηνές που τις έπαιρνε κάθε τόσο ο δυνατός αέρας του νησιού. Κουβαλούσε άσκοπα πέτρες απ' τη μια άκρη της πλαγιάς στην άλλη. Μετά έπρεπε να τις φέρει πάλι πίσω. Ώρες αυτή η δουλειά. Και τα μεγάφωνα είκοσι τέσσερις ώρες το εικοσιτετράωρο να τσιρίζουν το ίδιο τραγούδι: «Ως και γράμματα μου στείλανε ανώνυμα, από δω και πέρα κάτσε φρόνιμα».ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΕΚΤΗ~Έφυγαν από τη Μακρόνησο ως ΑΜΕΤΑΝΟΗΤΟΙ
Πριν τη μαρτυρία του εξόριστου
Λεωνίδα Μεντάκη, διαβάστε:Το "ΜΕΝΟΥ ΕΞΟΡΙΑΣ» και την ΑΘΛΙΟΤΗΤΑ του βιβλιοπωλείου "Free Thinking
Zone», για κάποιο βιβλίο, κάποιου Δημήτρη Φύσσα. Η παρουσίαση έγινε στην
Μακρόνησο και οι συμμετέχοντες είχαν την ''ευκαιρία», μεταξύ άλλων, να
δοκιμάσουν ... γκουρμέ ''Μενού Εξόριστου», δηλαδή το φαγητό που υποτίθεται ότι
έτρωγαν οι κρατούμενοι.To Free Thinking Zone "ανακάλυψε» ότι οι εξόριστοι έτρωγαν δύο φορές την
εβδομάδα κρέας, άλλες δύο ψάρι, το πρωί και το βράδυ μαρμελάδα και φρούτα, ενώ
το μενού περιελάμβανε και διαφορετικές τροφές που εναλλάσσονταν στο μενού
ανάλογα με τη μέρα.Ο 90χρονος Λεωνίδας Μεντάκης από τον Κουρνά Αποκορώνου, ένας από τους επιζώντες
του στρατοπέδου, έλεγε στα Χανιώτικα Νέα:
«Έβαζαν σε ένα καζάνι 3 - 4 φασόλες, ένα φυλλαράκι φρύο, το έβραζαν και μας
έδιναν το ζουμί. Αυτό ήταν το κυρίως φαγητό μας. Είχαμε σοβαρό πρόβλημα με το
πόσιμο νερό. Ένα παγουράκι είχε ο καθένας μας. Το νερό το έφερναν με υδροφόρα
από το Λαύριο, αλλά τις περισσότερες φορές δεν πινόταν γι' αυτό και περάσαμε
πολλές δίψες, όταν δε είχε θαλασσοταραχή και έκανε ημέρες να έρθει το πλοίο
τροφοδοσίας, δεν τρώγαμε και τίποτα. Ήταν και μέρες που το φαγητό ήταν αλμυρό,
ενώ δεν μας έδιναν νερό. Δεν ξέρω αν το έκαναν επίτηδες, αλλά γινόταν. Όσο για
τους αλφαμίτες, τους αξιωματικούς, αυτοί έτρωγαν πλουσιοπάροχα».
Για κάποιους η Μακρόνησος είναι θλίψη, συγκίνηση, περηφάνια. Για κάποιους
άλλους είναι ένα νησί δίπλα στο Λαύριο.ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΕΒΔΟΜΗ~Έφυγαν από τη
Μακρόνησο ως ΑΜΕΤΑΝΟΗΤΟΙ
(ποιητική μαρτυρία του Γιάννη Ρίτσου από τα «Μακρονησιώτικα»)«Ήρθαν οι αρρώστιες, οι διάροιες, ο τέτανος
κουβαλάμε τους αρρώστους με τα φορεία στ' αποχωρητήρια
κουβαλάμε τους πεθαμένους πάνου στην τάβλα ως την ακρογιαλιά
από κει μόλις βραδυάζει τους φορτώνουν στα καΐκια για το Λαύριο
οι εξόριστοι βγάζουν τα σκουφιά τους, σφίγγουν τα δόντια και
κοιτάζουν πέρα τη θάλασσα
δε μιλάνε, κοιτάζουν μακριά, πίσω απ' το Σούνιο
ώσπου βραδυάζει κι ο άνεμος βολοδέρνει σε μια κουβέρτα πεθαμένου
ετούτος ο ατέλειωτος άνεμος που αντιχτυπιέται στη μουγκαμάρα της πέτρας
που αναστατώνει τ' αγκάθια και τα χαρτιά του αποχωρητηρίου
παίρνει από πίσω τα καράβια, γιομίζει τις τσέπες με σπασμένα τοπεία
χωρίζει το πετσί απ' το κόκαλο - ο μεγάλος άνεμος
που λύνει τους κόμπους των άστρων και δένει τις καρδιές μας
Ένα κρεβάτι, δυο κρεβάτια - πόσα κρεβάτια μείναν άδεια
και τα κουταλοπήρουνα των σκοτωμένων μαζεμένα στη γωνιά
σα μια φούχτα αστέρια δίχως όνομα
και το βλογιοκομμένο φεγγάρι φωνάζοντας ολονυχτίς τον τρόμο
του στη θάλασσα
όπως ανοιγοκλείνει στο σκοτάδι ένα παλιό πορτόφυλλο
κι οι μπόγοι της νύχτας δίπλα στα μαγειρεία
κι η λύπη στριμωγμένη πλάι στο φόβο
έξω απ' την καρδιά μας.
Ύστερα πέφτει ο άνεμος
κι ακούμε που κατρακυλάνε πέτρες απ' το βουνό
ακούμε τ' άρβυλα των πεθαμένων
και πάρα πέρα τ' άρβυλα της λευτεριάς
καθώς ανηφορίζει από τον κάτου κόσμο».
ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΟΓΔΟΗ~Έφυγαν από τη
Μακρόνησο ως ΑΜΕΤΑΝΟΗΤΟΙ
Παναγιώτης Ελής. Έπεσε μαχόμενος, αλύγιστος, χιλιοβασανισμένος, αγωνιστής
της ελευθερίας. Ο «Βούλγαρος» που δεν υπόγραψε.
Από τους πρώτους νεκρούς της
χούντας
(μαρτυρία παλιών συναδέλφων του στο «σύρμα»)Ο Ελής οδηγήθηκε στο ΒΕΤΟ (Δεύτερο Ειδικό Τάγμα Οπλιτών), τάγμα με 38.000
περίπου έγκλειστους στρατιώτες, που ως χτες πολεμούσαν τους ξένους εισβολείς
στο βουνό και στην πόλη και αντιμετώπισε πλάι τους με καρτερία, τους βασανιστές
που φορούσαν τη στολή του Έλληνα στρατιώτη. Αυτοί οι «Ελληνες» συναγωνίστηκαν
σε θηριωδία τα γερμανικά SS, μόλις δυο χρόνια μετά τη φυγή των μεραρχιών τους,
από το ελληνικό έδαφος.«Υπόγραψε Βούλγαρε!», ωρύονταν οι ροπαλοφόροι πάνω στα αιμόφυρτα, ποδοπατημένα
και ετοιμοθάνατα κορμιά, τα κορμιά αυτά, που αντιστάθηκαν στους Γερμανούς και
Ιταλούς.
Και ύστερα στο περιβόητο «Σύρμα», στην «Απομόνωση», πλάι στη χαράδρα, πίσω από
τον πανύψηλο τοίχο, στο κάτεργο των κατέργων, στην κόλαση της κολάσεως, στο
μαρτύριο των μαρτυρίων, όπου μεταφέρονταν όσοι δεν υπέκυπταν στον ανήκουστο
παιδεμό και δεν υπέγραφαν «Δήλωση μετανοίας». Εκεί βασανίζεται ο Παναγιώτης
Ελής, μαζί με τους λίγους συναγωνιστές του, νύχτα - μέρα, από πολυάριθμους
αποκτηνωμένους αλφαμίτες...Ο Ελής θα επιβιώσει από το νέο κύκλο βασανιστηρίων, σε 24ωρη βάση μήνες και
χρόνια, χάρη στο ψυχικό σθένος του και τη σωματική του αντοχή. Μερικοί από τους
συναγωνιστές του στο "Σύρμα», θα επιβιώσουν, με το μέτωπο ψηλά κι αυτοί,
αλλά σακατεμένοι δια βίου.
Και ήρθε το καινούριο πραξικόπημα της προδοτικής και ξενόδουλης κλίκας,
στρατιωτικής και πολιτικής, του 1967. Ο Ελής συλλαμβάνεται και εκτελείται από
ανθυπίλαρχο! Είναι από τα πρώτα θύματα της δικτατορίας.ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΕΝΑΤΗ~Έφυγαν από τις
εξορίες ως ΑΜΕΤΑΝΟΗΤΟΙ
(μαρτυρία της ... Γενικής Ασφάλειας:
«Αυτοκτόνησε»)Μήτσος Παπαρήγας. Γενικός γραμματέας της Γενικής Συνομοσπονδίας Εργατών
Ελλάδας, στα πρώτα μεταπολεμικά χρόνια. Τον συνέλαβαν, τον ανέκριναν αλλά αυτός
τσιμουδιά. Τον βασάνισαν και τον πέταξαν από τον τελευταίο όροφο της Ασφάλειας
(μία εκδοχή) ή, (δεύτερη εκδοχή), δολοφονήθηκε στα υπόγεια της ασφάλειας και
στη συνέχεια, δημοσίως, ισχυρίστηκαν ότι ο «άθλιος κομμουνιστοσυμμορίτης»
«αυτοκτόνησε» στο κελί του, χρησιμοποιώντας τη ζώνη της πιτζάμας του.Οι διώξεις εναντίον του αρχίζουν από το
1923, όταν ήταν Γραμματέας του Συνδέσμου Παλαιών Πολεμιστών του
Βόλου. Δυο χρόνια φυλακή για προκήρυξη κατά του Πάγκαλου, έξη μήνες
εξορία στην Αμοργό και δύο χιλιάδες δραχμές πρόστιμο. Το 1930
δυόμισι μήνες φυλακή στο Ιτζεδίν. Μόλις
αποφυλακίζεται ξαναπιάνεται και καταδικάζεται σε
τριάμισι χρόνια φυλακή και δυο χρόνια
εξορία. Κατορθώνει όμως το 1931 να δραπετεύσει
από τις φυλακές Συγγρού, κρύβεται για ένα
διάστημα στην Αθήνα κι ύστερα φεύγει στο εξωτερικό, όπου του δίνεται η
ευκαιρία να εξοπλιστεί θεωρητικά. Επιστρέφει στην Ελλάδα και πάλι στην παράνομη
δουλειά ως το 1936, όπου τον πιάνουν στην Πάτρα. Οχτώ χρόνια δέσμιος
της μεταξικής δικτατορίας και των χιτλερικών καταχτητών.
Απομόνωση της Κέρκυρας, Κίμωλος, Ακροναυπλία, Χαϊδάρι.
Δραπετεύει από το Χαϊδάρι το 1944, δουλεύει παράνομα στην
Αθήνα.Το 1946, οι εργάτες του Βόλου τον εξέλεξαν αντιπρόσωπό τους στο 8ο Συνέδριο της
ΓΣΕΕ και το Συνέδριο τον εξέλεξε Γενικό Γραμματέα της ΓΣΕΕ. Το 1947 η ασφάλεια,
με υπόδειξη των αμερικανών, συνέλαβε την εκλεγμένη διοίκηση της ΓΣΕΕ, μαζί και
τον Παπαρήγα, ο οποίος στάλθηκε εξορία στην Ικαρία.
Κατορθώνει όμως και πάλι να δραπετεύσει από
την εξορία, γυρίζει στην Αθήνα και αρχίζει να
δουλεύει μέσα στις σκληρές συνθήκες της παρανομίας της εποχής του εμφυλίου
πολέμου. Εκεί τον πιάσανε για τελευταία φορά. Τον έσυραν στ΄ άντρα της βίας,
τον βασάνισαν σκληρά και τελικά τον δολοφόνησαν, σκηνοθετώντας δήθεν
«αυτοκτονία» του μέσα στο κελί της απομόνωσής του.
Πλήρες βιογραφικό ΕΔΩ
ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΔΕΚΑΤΗ~Έφυγαν
από τη Μακρόνησο ως ΑΜΕΤΑΝΟΗΤΕΣΟ τίτλος της ανάρτησης λειτούργησε, ίσως, αποτρεπτικά, από την εύλογη σκέψη,
πως πρόκειται για τις γιαγιάδες ή μανάδες μας σε κάποιο ορεινό χωριό. Όχι,
είναι εξόριστες και εξόριστοι δεν ήταν μόνο οι «κομμουνιστοσυμμορίτες» και οι
«εαμοβούλγαροι» αλλά και ηλικιωμένες γυναίκες, «προληπτικώς εκτοπισμένες», όπως
αυτές οι γυναίκες, στον Άη Στράτη. Πρόκειται για συγγενείς πολιτών, για τους
οποίους υπήρχαν αποδείξεις ή ... υπόνοιες συμμετοχής στις δραστηριότητες του
ΚΚΕ ή του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας. Οι προληπτικές εκτοπίσεις είχαν στόχο
να εμποδίσουν τον ανεφοδιασμό του Δημοκρατικού Στρατού και να αναγκάσουν τους
μαχητές του να παραδοθούν και να υπογράψουν «δήλωση». Και όμως δεν υπόγραψαν,
ενώ, έμαθαν ανάγνωση και γραφή παρακολουθώντας τους κύκλους αυτομόρφωσης
που λειτουργούσαν στις φυλακές και στα στρατόπεδα (στοιχεία από τη σελίδα του
Ν.Σαραντάκου).(Μαρτυρία της Κατερίνας Χαριάτη Σισμάνη)
«Στη Μακρόνησο, τρεις μέρες, μας άφηκαν ήσυχες με φοβέρα και περισυλλογή και
την άλλη, στις 30 του Γενάρη 1950, μας ξύπνησαν από τις τέσσερες την νύχτα.
Ήταν η μέρα της δοκιμασίας.
Χίλιες γυναίκες είχαμε φύγει από το Τρίκερι. Το πρωί οι οκτακόσιες, στάθηκαν
στη γραμμή, χωρίς δήλωση. Παρ' όλο τα βάναυσο ξύλο που δοκιμάσαμε, τα ουρλιαχτά
και τις φοβέρες.
Τα καθημερινά καψόνια, αντικαταστήσανε τα μαρτύρια της ημέρας εκείνης, που μας
άφησε κάμποσες πληγωμένες και κάποιες που τρελάθηκαν και φώναζαν όλη τη νύχτα.
Εγώ, την πλήρωσα μόνο με έξη βουρδουλιές και με ένα διηθητικό ίκτερο που
βάσταξε τέσσερις μήνες. Ευτυχώς δεν πέθανα.Όμως στη Μακρόνησο, δεν μας θέλανε τις γυναίκες, τους χαλάγαμε την πειθαρχία.
Γίνανε και πολλά διαβήματα απ' έξω. Ήρθε και επιτροπή του Ερυθρού, ήρθανε και
εφημερίδες από την Γαλλία. Άλλο επεισόδιο, όταν μας κρύβανε και δείχνανε μόνο
όσα θέλανε. Και τότε έγινε το ηρωικό ντου, που η Νίτσα προχώρησε, παρά τις
απειλές και τους μίλησε Γαλλικά και κάνοντάς τους υπεύθυνους για τον κίνδυνο
της ζωής της, τους πληροφόρησε για τις χαράδρες και την αληθινή κατάσταση.
Με αυτά και με αυτά, μας ξαναπήγανε τελικά σ' έξη μήνες στο Τρίκερι».
ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΕΝΔΕΚΑΤΗ~Έφυγαν από τη
Μακρόνησο ως ΑΜΕΤΑΝΟΗΤΟΙ
(Μαρτυρία Νίκου Μάργαρη)ΟΙ ΑΝΗΛΙΚΟΙ ΚΡΑΤΟΥΜΕΝΟΙ ΣΤΗ ΣΦΑΑπό την Μακρόνησο πέρασε και η εφηβεία για αναμόρφωση.
Οι ανήλικοι κατάδικοι που βρίσκονταν κατεσπαρμένοι μέχρι την Άνοιξη του 1949
στην Κηφισιά και στα νησιά Τρίκερι και Γιούρα μεταφέρθηκαν σε μικρές αποστολές
και συγκεντρώθηκαν στη ΣΦΑ.
Το νέο στρατόπεδο ανηλίκων που εγκαταστάθηκε στη ΣΦΑ περιλάβαινε ηλικίες από 14
μέχρι 17 ετών και οι κατηγορίες των κρατουμένων ήσαν δύο: ποινικοί κατάδικοι
και πολιτικοί κρατούμενοι από ένα - δύο χρόνια έως ισόβια. Σύμφωνα με την
εφημερίδα ΜΑΧΗ την Πρωτομαγιά του 1949, έφτασε η πρώτη αποστολή ανηλίκων από το
Τρίκερι. Ήσαν περίπου 50. Τους οδήγησαν μπροστά στο διοικητήριο και τους
μίλησαν κατά το γνωστό τρόπο για να ζητήσουν δηλώσεις [τις γνωστές δηλώσεις
μετανοίας, «αποκηρύσσω μετά βδελυγμίας το ΚΚΕ και τας παραφυάδας αυτού»].Η απάντηση ήταν αρνητική και τότε όλοι οι γνωστοί βασανιστές, ρίχτηκαν στ'
ανήλικα παιδιά και τα σάπισαν στο ξύλο. Και επειδή δεν είδαν ύστερα από το
άγριο ομαδικό ξυλοκόπημα καμιά υποχώρηση από μέρους των παιδιών τα ρίξανε στη
θάλασσα, τα σακάτεψαν κυριολεκτικά και τα βασάνιζαν απάνθρωπα μέχρι αργά το
βράδυ...Ύστερα από λίγες μέρες έφτασε δεύτερη αποστολή από τις φυλακές ανηλίκων
Κηφισιάς...από τις 26 Μαΐου έως τις 8 Ιουνίου 1949 μεταφέρθηκαν από τα Γιούρα
305 καταδικασμένοι ανήλικοι...από τα βασανιστήρια ο Χαρ. Αλεξανδρόπουλος έμεινε
αναίσθητος ο Κώστας Κανάκης έχασε το μάτι του , ο Γιάννης Μυλωνάς έχασε την
ακοή του ο Θαν. Τσουκνίδας αποπειράθηκε να αυτοκτονήσει καταπίνοντας την ουρά
του κουταλιού του. Στις 18 Αυγούστου 1949, 32 ανήλικοι κρατούμενοι κάτω από το
αφόρητο καθεστώς βίας αποπειράθηκαν να αυτοκτονήσουν, καταπίνοντας ουρές
κουταλιών και άλλα μικροαντικείμενα... Το Δεκέμβριο του 1949 όλο το νησί
συγκλονιζόταν από τα βογκητά και τους θρήνους των απομονωμένων στα σύρματα και
στα τρελάδικα.
ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΔΩΔΕΚΑΤΗ~Έφυγαν από τη
Μακρόνησο ως ΑΜΕΤΑΝΟΗΤΟΙΟ Δημήτρης Τατάκης έφτασε στη Μακρόνησο το Νοέμβρη του 1948. Με το
που πάτησε το πόδι του στη ΣΦΑ, δέχτηκε τον πρώτο συνήθη κύκλο βασανιστηρίων
υποδοχής των νέων κρατουμένων. Ρίχτηκε στον κλωβό της απομόνωσης και μαζί με
τους υπόλοιπους «αδήλωτους» συγκρατούμενούς του, πέρασε μια σειρά
βασανιστηρίων, δίχως όμως να υποκύψει στη βία και στον εκβιασμό της δήλωσης.Όταν οι ανακριτές - βασανιστές του αντιλήφθηκαν ότι επρόκειτο για «αμετανόητο»
κομμουνιστή και ότι δεν επρόκειτο να λυγίσει, του επιφύλαξαν ένα ιδιαίτερο
μαρτύριο, σχεδιασμένο να τον εξοντώσει, είτε ψυχικά είτε σωματικά: Την
ορθοστασία μέχρι θανάτου! Επρόκειτο για ένα ιδιότυπο και ταυτόχρονα
διεστραμμένο απάνθρωπο βασανιστήριο: Ο κρατούμενος ριχνόταν αρχικά στη θάλασσα
φορτωμένος με όλα τα πράγματα ως το λαιμό. Κατόπιν, και αφού μουσκευόταν μέχρι
το μεδούλι, στηνόταν όρθιος, ακίνητος και αμίλητος, με δύο φρουρούς να τον
επιτηρούν μέρα-νύχτα, μην επιτρέποντάς του να καθίσει ούτε στιγμή ή να μιλήσει
με κανέναν. Μόνο κατά τη διάρκεια του φαγητού του επιτρεπόταν να καθίσει, και
αυτό μόλις 5 λεπτά, αυστηρά, με το ρολόι.Το όλο μαρτύριο λάμβανε χώρα πάνω σε έναν βράχο, στην παραλιακή ακτή της ΣΦΑ,
μπροστά στις σκηνές των χιλιάδων κρατουμένων της Μακρονήσου. Και αυτό, γιατί το
«σπάσιμο» του αγωνιστή έπρεπε να πραγματοποιηθεί σε κοινή θέα, «προς γνώσιν και
συμμόρφωσιν» όλων. Κάθε ατομικό «σπάσιμο» στόχευε στο να αποτελέσει χτύπημα, να
προκαλέσει ρήγμα στην αγωνιστική διάθεση και ηθικό του συνόλου.Ο χρόνος περνούσε, αλλά ο Τατάκης δε λύγιζε. Οι κρατούμενοι αντλούσαν κουράγιο
και οι βασανιστές της Μαλρονήσου έχαναν την υπομονή τους. Και οι μέρες έρχονταν
και παρέρχονταν η μία μετά την άλλη, οι πόνοι γίνονταν αβάσταχτοι, οι
παραισθήσεις μόνιμος σύντροφος. Η ψυχή πάλευε με το σώμα, τους πόνους και την
κόπωση του μαρτυρίου. 30ή, 31η, 32η, 33η μέρα. Η επίσημη γνώμη των γιατρών της
ΣΦΑ ήταν πως κανείς δεν μπορούσε να υπερβεί εκ φύσεως τις 12-15 μέρες ενός
τέτοιου μαρτυρίου. Και όμως, ο Τατάκης έμεινε όρθιος 33 ολόκληρες μέρες και
νύχτες. Δεν έσπασε. Δεν υπέγραψε. Ο νέος Προμηθέας, τελικά, δολοφονήθηκε.
Μια ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑ
ΠΑΝ.ΣΚΑΛΟΥΜΠΑΚΑΣ~Έφυγε από τη Μακρόνησο ως
ΑΜΕΤΑΝΟΗΤΟΣΣκαλούμπακας: Ενορχηστρωτής των πιο φρικτών βασανιστηρίων της Μακρονήσου.
Διέταζε πολλές φορές ατομικά βασανιστήρια για όσους προσωπικά ο ίδιος δεν
συμπαθούσε. Επέβλεπε συχνά τα μαρτύρια λέγοντας "δεν βλέπω αίμα, δεν βλέπω
αίμα". Για τις υπηρεσίες του έγινε στρατηγός. Μέχρι που έφυγε για την
κόλαση, δήλωνε αμετανόητος.ΜΑΡΤΥΡΙΑ του Μίμη Βρονταμίτη, καπετάνιου του
καϊκιού:
"Εζησα όλα τα δραματικά
γεγονότα της Μακρονήσου το 1948. Ο στρατός μας με είχε επιταγμένο με το καΐκι
μου «Αγιος Νικόλαος», επί μισθώ, οκτώ χιλιάδες δραχμές το μήνα. Κουβαλούσα από
το Λαύριο πέρα στη Μακρόνησο φαντάρους, πολιτικούς υπόδικους, νερό σε βαρέλια
και άλλα.
Στο φοβερό τουφεκίδι του Μάρτη 1948 ο
Σκαλούμπακας μου κόλλησε το πιστόλι στο κεφάλι και με απειλές με διέταξε να
κουβαλάω σκοτωμένους φαντάρους πέρα μακριά στον Κάβο Ντόρο, στο ξερόνησο Σαν
Τζιόρτζιο. Στο Γ' Τάγμα φόρτωνα τους νεκρούς φαντάρους, που τους εξέταζε ο
γιατρός Μαλάμης, κι έγραφε στο πιστοποιητικό θανάτου, τη λέξη «νεκρός». Ητανε
δίπλα στο γιατρό Μαλάμη κι άλλοι δύο γιατροί.Τους σκοτωμένους φαντάρους τους τακτοποιούσανε στριμωχτά στο αμπάρι οι
Αλφαμίτες, Χούμης και Δήμητρας, Λαγός. Σ' ένα μόνο δρομολόγιο φορτώσαμε 185
νεκρούς φαντάρους.
Λέω στον Σκαλούμπακα: «Το καΐκι δε σηκώνει
τόσο πράμα, είναι πολύ το πράμα, θα μπατάρει το καΐκι». Αυτός κουβέντα δεν
έπαιρνε, με το πιστόλι με διέταξε. Τι να 'κανα; Το πιστόλι σε παγώνει...
Ανοιγόμασταν τη νύχτα στον Κάβο Ντόρο. Εκεί
στο Σαν Τζιόρτζιο περίμενε καράβι πολεμικό. Οι ναύτες παίρνανε τους σκοτωμένους
φαντάρους και τους χώνανε μέσα σε συρμάτινα δίχτυα με βαρίδια και τους
φουντάρανε στο βυθό της θάλασσας. Αυτό ξανάγινε.Οι νεκροί όλοι - όλοι ήταν 350 κοντά, τους μέτραγα έναν - έναν και ήταν 350
φαντάροι νεκροί. Αυτή ήταν η πιο τραγική περιπέτεια που έζησα στη ζωή μου".Πηγή: goodmusicandphotography.blogspot.com/
https://goodmusicandphotography.blogspot.com/2016/10/blog-post.html
Από τα Τάγματα Ασφαλείας στην Απριλιανή Χούντα - Μέρος 1ο: Η ενσωμάτωση των Ταγμάτων Ασφαλείας στον εθνικό κορμό
Στις αναρτήσεις που θα ακολουθήσουν, θα προσπαθήσουμε να δείξουμε ότι η Απριλιανή Χούντα του 1967 δεν ήρθε ως κεραυνός εν αιθρία, αλλά αποτελούσε τον τελευταίο κρίκο μιας αλυσίδας που ξεκινούσε από τα Τάγματα Ασφαλείας, συνεχιζόταν με τον ΙΔΕΑ και την ΕΕΝΑ, μπλεκόταν με τις παραστρατιωτικές οργανώσεις και την ακροδεξιά τρομοκρατία και κατέληγε στους Απριλιανούς πραξικοπηματίες.
Στόχος όλων αυτών των κινήσεων δεν ήταν κάποιος εθνικός σκοπός όπως υποκριτικά
και ξεδιάντροπα επιχειρηματολογούσαν οι αυτοαποκληθέντες και
"εθνικόφρονες" - αυτοί που υπακούοντας σε ξένους αφέντες Γερμανούς,
Βρετανούς, Αμερικανούς πολεμούσαν εναντίον άλλων Ελλήνων - αλλά η αντιμετώπιση
του "κομμουνιστικού κινδύνου" και η εκπλήρωση των προσωπικών τους
επιδιώξεων.Στην πραγματικότητα, η χούντα του 1967, αν και δεν έγινε αποκλειστικά από πρώην
στελέχη των ταγμάτων ασφαλείας, ήταν η τελευταία κίνηση για τους αξιωματικούς
που είχαν πολεμήσει αρχικά για τους Γερμανούς, στη συνέχεια για τους Βρετανούς
και τέλος για τους Αμερικανούς.
Ενδεικτικά αναφέρουμε ότι ο Γεώργιος Παπαδόπουλος, ο γνωστός
αρχιπραξικοπηματίας της Χούντας, πέρασε από όλους αυτούς τους σχηματισμούς. Στα
τάγματα ασφαλείας κάτω από τις εντολές των Γερμανών, στα Δεκεμβριανά κάτω από
τις εντολές των Βρετανών πολεμούσε το ΕΑΜ-ΕΛΑΣ, στον εμφύλιο κάτω από τις
διαταγές των Αμερικανών πολεμούσε το Δημοκρατικό Στρατό, μετεμφυλιακά κάτω από
τις εντολές της αμερικάνικης CIA ήταν με το όπλο παραπόδα σε περίπτωση που το
μετεμφυλιακό κατεστημένο κινδύνευε είτε από την ΕΔΑ είτε από την Ένωση Κέντρου,
επί Χούντας διαπραγματευόταν με τους Τούρκους το μοίρασμα της Κύπρου ερήμην των
Κυπρίων. Αυτός ήταν ο πατριωτισμός τους. Απλά ένα όχημα για την επιδίωξη των
σκοπών τους. Εδώ κολλάει γάντι η ρήση του Σάμιουελ Τζόνσον: "ο
πατριωτισμός είναι το τελευταίο καταφύγιο των απατεώνων". Αυτό είναι
το τέχνασμα της εξουσίας για τη μακροημέρευσή της. Πουλάει πατρίδα και θρησκεία
στους αμαθείς και εξασφαλίζει την άνευ όρων στήριξή τους.
Με τις αναρτήσεις αυτές, θα επιδιώξουμε να δείξουμε πως στόχος της ακροδεξιάς
δεν είναι το σύστημα, αλλά η διατήρησή του. Θα δούμε με ποιο τρόπο, όταν το
σύστημα βρισκόταν ή φαινόταν να βρίσκεται σε κίνδυνο, αναλάμβανε η ακροδεξιά να
το διασώσει παίρνοντας την κατάσταση στα χέρια της δίνοντας χρόνο στο σύστημα
να ανασυνταχθεί και να αναλάβει ξανά με το μανδύα αυτή τη φορά του
κοινοβουλευτισμού.
Τάγματα Ασφαλείας
Την άνοιξη του 1943, ο Ι.Ράλλης συμφώνησε να σχηματίσει κυβέρνηση, ενώ η Ελλάδα βρισκόταν κάτω από γερμανική κατοχή. Στις 7 Απριλίου 1943, η δοσιλογική κυβέρνηση του Ράλλη δημιούργησε τέσσερα τάγματα ασφαλείας τα οποία, μετά τη συνθηκολόγηση της Ιταλίας το Σεπτέμβριο, αυξήθηκαν σε δέκα.
Ο διορισμένος κατοχικός
πρωθυπουργός Ι.Ράλλης (δεξιά) παραδίδει την ελληνική σημαία
στον ταγματάρχη Πλυτσανόπουλο, αρχηγό των ταγμάτων ασφαλείας, μπροστά
από τον Άγνωστο Στρατιώτη.
Είναι 12 Μαρτίου 1944 και γιορτάζεται η γερμανική "ημέρα των
ηρώων". Από γερμανικής πλευράς, οι κατακτητές εκπροσωπήθηκαν από τον
αρχηγό των SS και προϊστάμενο των ταγματασφαλιτών στρατηγό Σιμάνα, τον
επιτετραμμένο του Ράϊχ φον Γκρέβενιτς και τον αρχηγό του Εθνικοσοσιαλιστικού
Κόμματος στην Ελλάδα Βράϊντε
Οι άνδρες που στελέχωσαν τα τάγματα αυτά - Ταγματασφαλίτες ή Ράλληδες ή Γερμανοτσολιάδες - προέρχονταν από τα πιο λούμπεν στοιχεία της ελληνικής κοινωνίας (αν φανταστούμε τους χρυσαυγίτες του σήμερα παίρνουμε μια ιδέα για το ποιον των ανθρώπων αυτών) και αυτό μπορεί να εξηγήσει εύκολα τη στρατολόγησή τους από τη δοσιλογική κυβέρνηση.
Ταγματασφαλίτης της Βόρειας
Ελλάδας.
Στο περιβραχιόνιό του διακρίνεται η σβάστικα και η ελληνική σημαία
Αυτό που ξαφνιάζει αρνητικά, είναι ότι βρέθηκαν χίλιοι αξιωματικοί για να ηγηθούν των Ταγμάτων Ασφαλείας. Πολλοί από αυτούς ήταν βασιλόφρονες που έτρεφαν μίσος για το ΕΑΜ-ΕΛΑΣ, ενώ μερικοί ήταν δημοκρατικοί αξιωματικοί που είχαν διωχθεί από το στράτευμα τη δεκαετία του '30, καθώς η κυβέρνηση Ράλλη πρόσφερε ένταξη με τον αρχικό του βαθμό σε κάθε αξιωματικό που θα κατατασσόταν στα τάγματα. Ιδεολογικοί και ωφελιμιστικοί λόγοι, λοιπόν, οδήγησαν στην κατάταξη των αξιωματικών αυτών. Φυσικά, ούτε λόγος να γίνεται για εθνική συνείδηση, αυτήν που στα εύκολα την πουλάνε ανέξοδα στους ανυποψίαστους ημιμαθείς.
Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του "αρχηγού των εθελοντικών δυνάμεων
Πελοποννήσου", συνταγματάρχη Παπαδόγκωνα, ο οποίος έστειλε τηλεγράφημα
συμπαράστασης προς το Χίτλερ, με αφορμή μία αποτυχημένη απόπειρα δολοφονίας
εναντίον του. Διαβάζουμε χαρακτηριστικά στο τηλεγράφημα που απέστειλε ο
Παπαδόγκωνας προς τον Χίτλερ και το οποίο δημοσιεύτηκε στη ναζιστική
Καθημερινή: ¨Οι 5.000 αξιωματικοί και άνδρες των ελληνικών εθελοντικών
τμημέτων της Πελοποννήσου με το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού της Πελοποννήσου
όπισθεν αυτών, εκφράζουν τη βαθυτάτην αγανάκτησίν των δια της εναντίον σας
απόπειραν σχεδιασθείσαν και επιχειρηθείσαν υπό υποκειμένων, τα οποία δεν ήθελαν
να αναγνωρίσουν την αναγκαιότητα του αγώνος κατά του κομμουνισμού και των
πλουτοκρατών συνεργατών του. Εκφράζουν την χαράν των δια την θαυμαστήν διάσωσίν
σας και κλίνουν με ευγνωμοσύνην το γόνυ ενώπιον του Παντοδυνάμου Θεού, όστις
ήπλωσε προστατευτικήν χείρα επάνω από την ζωήν σας δια να σας διαφυλάξη εις το
γερμανικόν έθνος και εις την εν τω αγώνα κατά της κομμουνιστικής πανώλους
ηνωμένην Ευρώπην. Δια τους Έλληνας εθελοντάς της Πελοποννήσου η ένδειξις αυτή
είναι μία παρόρμησις, όπως συνεχίσουν δι'όλων των δυνάμεων μέχρις εσχάτων τον
αγώνα κατά των ξένων προς την χώραν μπολσεβικικών ορδών εν Ελλάδι. Από της
ιεράς γης αρχαίας Σπάρτης, εκ της οποίας προήλθεν η δραξ των ηρώων του Λεωνίδου,
η οποία έσωσεν τον ευρωπαϊκόν πολιτισμόν, υψούται η προσευχή μας "Κύριε,
διαφύλασσε τον Φύρερ!"Αυτό το παραληρηματικό και δουλοπρεπές τηλεγράφημα δεν αφήνει κανένα περιθώριο
για το ποιόν και το έργο των Ταγμάτων Ασφαλείας.
Η χαλαρή αντίδραση της εξόριστης ελληνικής κυβέρνησης και ιδιαίτερα των Βρετανών διευκόλυνε έμμεσα την ανάπτυξη των ταγμάτων ασφαλείας. Όπως γράφει ο Α. Γερολυμάτος σε άρθρο του με τίτλο "Οι ρίζες της Χούντας'" που δημοσιεύτηκε στα Ιστορικά της Ελευθεροτυπίας, σύμφωνα με βρετανική οδηγία της 2ης Ιουνίου 1943, οριζόταν ότι παρόλο που τα τάγματα ασφαλείας βοηθούσαν τους Γερμανούς, οι άντρες τους δε θα έπρεπε να καταγγέλονται ως προδότες.
Γενικά, η βρετανική πολιτική σε όλη τη διάρκεια του 1944 επεδείκνυε μία
επαμφοτερίζουσα στάση απέναντι στα Τάγματα Ασφαλείας, αξιοποιώντας τη δράση
τους για τη φθορά των δυνάμεων του ΕΛΑΣ. Έτσι, οι Βρετανοί σύνδεσμοι στη
Μακεδονία θα επιχειρήσουν να προστατεύσουν μέλη των Ταγμάτων Ασφαλείας,
αποσπώντας 30 αξιωματικούς ταγματασφαλίτες από τα χέρια του ΕΛΑΣ και
μεταφέροντάς τους στην Αθήνα. [Τ.Κωστόπουλου "Η αυτολογοκριμένη
μνήμη"]Όλα αυτά συνετέλεσαν ώστε να δημιουργηθεί ένα πολυάριθμο σώμα Ελλήνων (πάνω από
20.000) που συνεργαζόταν με τους κατακτητές χτυπώντας τους Έλληνες
αντιστασιακούς και, κυρίως, τον ΕΛΑΣ. Στην ελληνική ύπαιθρο, οι ταγματασφαλίτες
προκάλεσαν σφαγές και πυρπολήσεις ολόκληρων χωριών.
Από την Καθημερινή της
30/4/1944, διαβάζουμε ότι για το φόνο του στρατηγού Κρεντς
από τον ΕΛΑΣ, οι Γερμανοί διέταξαν ως αντίποινα την εκτέλεση 200 κομμουνιστών
και τα Τάγματα Ασφαλείας - οι Έλληνες εθελοντές όπως τους ονομάζουν οι
Γερμανοί - εκτέλεσαν αυτοβούλως 100 επιπλέον άτομα από όσα διέταξαν οι
Γερμανοί
Κατά τη διάρκεια του 1944, όμως, σύμφωνα με το βιβλίο του Τ.Κωστόπουλου "Η αυτολογοκριμένη μνήμη", τα Τάγματα Ασφαλείας καταδικάστηκαν από την εξόριστη κυβέρνηση, τις βασικές εγχώριες αντιστασιακές οργανώσεις και τους Βρετανούς. Συγκεκριμένα, καταδικάστηκαν
με ραδιοφωνικό μήνυμα της κυβέρνησης Τσουδερού (6.1.44) ως "προδότες"
με κοινή απόφαση των ΕΑΜ-ΕΔΕΣ-ΕΚΚΑ, προσυπογραμμένη από τον επικεφαλής της βρετανικής στρατιωτικής αποστολής Κρις Γουντχάουζ (19.2.44), ως "εχθροί του έθνους, εγκληματίαι πολέμου, υπόλογοι εις αυτό δια πράξεις προδοσίας"
με κυβερνητική απόφαση της ΠΕΕΑ (24.4.44), ως "εχθροί της πατρίδας, ένοχοι εσχάτης προδοσίας"
με ραδιοφωνικό μήνυμα της κυβέρνησης εθνικής ενότητας του Γ.Παπανδρέου (6.9.44), ως "ένοπλα σώματα εις την υπηρεσίαν του εχθρού" και "έγκλημα κατά της πατρίδος"
με τη συμφωνία της Καζέρτας (26.9.44), ως "όργανα του εχθρού" και "εχθρικοί σχηματισμοί"
με προκηρύξεις τοπικών στρατιωτικών συνδέσμων των Συμμάχων, όπως οι αμερικανοί Κάλβο και Στιξ
Προκηρύξεις της συμμαχικής
αεροπορίας
καταγγέλουν τα Τάγματα Ασφαλείας
Οι δημόσιες αυτές καταδίκες της δράσης των Ταγμάτων Ασφαλείας συντάχθηκαν με πρωτοβουλία - και συχνά υπό την πίεση του ΕΑΜ - και θα δυσκόλευαν την ομαλή επανένταξη των Ταγμάτων Ασφαλείας κάτω από φυσιολογικές συνθήκες
Πολίτες καλωσορίζουν τους
Βρετανούς
ζητώντας τιμωρία των προδοτών ταγματασφαλιτών
Η ένταξη των Ταγμάτων Ασφαλείας στον εθνικό στρατό
Ο ΕΛΑΣ είχε ήδη στείλει τελεσίγραφα στα Τάγματα Ασφαλείας να παραδοθούν για να
μην αφοπλιστούν με τη βία. Τελικά, σε άλλες περιπτώσεις παραδόθηκαν χωρίς να χυθεί
αίμα, ενώ σε άλλες χρειάστηκε να δοθούν αιματηρές μάχες.
Οι μάχες αυτές πραγματοποιήθηκαν σε διάφορα σημεία της χώρας μεταξύ Σεπτεμβρίου
και Νοεμβρίου του 1944. Ύστερα από σκληρές μάχες, με πιο γνωστή απ' όλες τη
μάχη του Μελιγαλά, ο ΕΛΑΣ συνέτριψε τις δυνάμεις των ταγματασφαλιτών. Σε
πολλές περιπτώσεις, ακολούθησαν μαζικές εκτελέσεις συλληφθέντων είτε από τους
ίδιους τους ελασίτες είτε από το εξαγριωμένο πλήθος.Στις περισσότερες, όμως, περιπτώσεις ο αφοπλισμός των Ταγμάτων Ασφαλείας έγινε
αναίμακτα. Σε όλες αυτές τις περιπτώσεις, οι αφοπλισμένοι ταγματασφαλίτες είτε
αφέθηκαν ελεύθεροι είτε μεταφέρθηκαν σε στρατόπεδα υπό την εποπτεία των
Βρετανών και των στρατιωτικών δυνάμεων της κυβέρνησης του Γ.ΠαπανδρέουΈτσι, μετά την απελευθέρωση της Ελλάδας, περίπου 16000 άντρες και 1000
αξιωματικοί βρέθηκαν προσωρινά κρατούμενοι των Άγγλων και κλείστηκαν στο Γουδί
και τις φυλακές Αβέρωφ, χωρίς ωστόσο να ληφθεί μέριμνα ώστε να οδηγηθούν στη
Δικαιοσύνη έστω οι πιο σημαντικοί από αυτούς. Αντίθετα, προορίζονταν ως
εφεδρεία για την επικείμενη αναμέτρηση με το ΕΑΜ-ΕΛΑΣ. Ήδη, από το Νοέμβριο του
1944 οι Βρετανοί άρχισαν να αποφυλακίζουν κάποιους από τους αξιωματικούς αυτούς
και προχωρούσαν στο σχηματισμό τακτικών ελληνικών στρατιωτικών μονάδων.Όπως διαβάζουμε στις αναμνήσεις του στρατηγού Γρηγορόπουλου "μόνον τα
Τάγματα Ασφαλείας απετέλουν σοβαράν δύναμιν, ικανή να αντιμετωπίση τα εν τη
πόλει των Αθηνών-Πειραιώς υπάρχοντα και καθημερινώς ενισχυόμενα ένοπλα τμήματα
ΕΑΜ,ΕΛΑΣ και συναφείς οργανώσεις (ΕΠΟΝ, ΟΠΛΑ,
κλπ)" [Τ.Κωστόπουλου "Η αυτολογοκριμένη μνήμη"]
Τελική κατάληξη ήταν η πλήρης ενσωμάτωση των ταγματασφαλιτών στο κυβερνητικό
στρατόπεδο κατά τη διάρκεια των Δεκεμβριανών. Η σχετική εισήγηση έγινε από τον
Τσακαλώτο στις 9.12.1944 και υλοποιήθηκε τις αμέσως επόμενες ημέρες από τον
υφυπουργό της κυβέρνησης Παπανδρέου, στρατηγό Λ.Σπαή. Τουλάχιστον χίλιοι
ταγματασφαλίτες θα πολεμήσουν, έτσι, ως μονάδα των κυβερνητικών στρατευμάτων,
κατά τη μάχη της Αθήνας. Ακόμη περισσότεροι ήταν αυτοί που επάνδρωσαν τα
νεοσύστατα τάγματα εθνοφυλακής, ενώ πολλοί από αυτούς εισήχθησαν στη Σχολή
Ευελπίδων και εξελίχθηκαν σε στρατιωτικούς καριέρας. Για το θέμα αυτό,
διαβάζουμε στην εφημερίδα "ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ" σε φύλλο του Δεκεμβρίου
1945: "Σήμερον ο εθνικός στρατός - η εθνοφυλακή -είναι γεμάτη από
αξιωματικούς και άνδρας των Ταγμάτων Ασφαλείας. Και η σχολή των Ευελπίδων
ανέλαβε να διδάξει την στρατιωτικήν τέχνην και τον πατριωτισμόν εις 107
ταγματασφαλίτας, οι οποίοι μετά τρία έτη θα πλαισιώσουν τον ελληνικόν στρατόν.
Και ουδείς ερυθριά"Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του αρχηγού των Ταγμάτων Ασφαλείας
Πελοποννήσου Δ. Παπαδόγκωνα (αυτού που έστειλε τηλεγράφημα συμπαράστασης στο
Χίτλερ), ο οποίος είχε σκοτωθεί στα Δεκεμβριανά. Με διάταγμα του υπουργείου
Στρατιωτικών (το 1945) προήχθη σε υποστράτηγο! Το γεγονός αυτό προκάλεσε την
αντίδραση της κοινής γνώμης και του τύπου.
Διαμαρτυρία της εφημερίδας
"Ελευθερία" στο φύλλο της 18/8/1945
για τη μεταθανάτια προαγωγή του Παπαδόγκωνα
Η περίπτωση αυτή έφτασε μέχρι την αγγλική Βουλή των Κοινοτήτων. Ο βουλευτής
ταγματάρχης Ουΐλκις, που κατά την εποχή της Κατοχής είχε υπηρετήσει στην Ελλάδα
με ειδική αποστολή, στη συνεδρίαση του Κοινοβουλίου της 15ης Οκτωβρίου
1945 υπέβαλε την πρόταση να διαταχθεί το αγγλικό στρατιωτικό κλιμάκιο που είχε
σταλεί στην Ελλάδα να σταματήσει τον εξοπλισμό, τον ανεφοδιασμό και την
εκπαίδευση ταγμάτων του ελληνικού στρατού, εφόσον προάγονταν αξιωματικοί, οι
οποίοι είχαν υπηρετήσει στα Τάγματα Ασφαλείας. Ο υφυπουργός των Εξωτερικών
Έκτωρ Μακ Νέιλ απάντησε ότι μόλις έγινε γνωστή στο Φόρεϊν Όφφις η
προαγωγή Παπαδόγκωνα, ο υπουργός των Εξωτερικών ζήτησε από την αγγλική πρεσβεία
των Αθηνών να εξακριβώσει το γεγονός και να του αναφέρει σχετικώς. Αυτή ήταν η
αιτία που ο τότε πρωθυπουργός Π. Βούλγαρης ακύρωσε τελικά το διάταγμα της
προαγωγής και επανέφερε στους παλιούς τους βαθμούς πολλούς αξιωματικούς των
Ταγμάτων Ασφαλείας, οι οποίοι είχαν προαχθεί από τις κατοχικές κυβερνήσεις.
(Πηγή χρονοντούλαπο ).Είναι αλήθεια, βέβαια, ότι ορισμένοι ταγματασφαλίτες, όπως ο κατοχικός
πρωθυπουργός Ι.Ράλλης που συγκρότησε τα Τάγματα Ασφαλείας, ο αρχηγός των
Ταγμάτων Ευζώνων της Αθήνας Πλυτζανόπουλος και άλλοι, οδηγήθηκαν στο
δικαστήριο. Όμως είτε αθωώθηκαν, είτε οι ποινές που τους επιβλήθηκαν ήταν πολύ
μικρές.Στον κανόνα της ατιμωρησίας υπήρξαν, βέβαια, και κάποιες εξαιρέσεις, όπως στην
περίπτωση του συνταγματάρχη Πούλου, ο οποίος καταδικάστηκε σε θάνατο το 1947
και εκτελέστηκε το 1949. [Τ.Κωστόπουλου "Η αυτολογοκριμένη
μνήμη"].Ο Πούλος ήταν ο πιο διάσημος συνεργάτης των Γερμανών στην Κατοχή και η ομάδα
του (Poylos Verband) συναγωνίστηκε τους Γερμανούς στην τρομοκράτηση και στη
δίωξη των αντιστασιακών Ελλήνων. Η μονάδα αυτή, μάλιστα, πολέμησε και στη
Σλοβενία δίπλα στους Γερμανούς εναντίον των Γιουγκοσλάβων παρτιζάνων
( λεπτομέρειες για τη δράση της ομάδας Πούλου https://kokkinosfakelos.blogspot.gr
και https://www.vojska.net )
Ο Πούλος εκφωνεί
αντικομμουνιστικό λόγο
σε μακεδονικό χωριό κάτω από τη ναζιστική σημαία
Το καλοκαίρι του 1946 επήλθε και η τελική λύση στο θέμα των αξιωματικών των
Ταγμάτων Ασφαλείας, όπου σύμφωνα με διαταγή του υπουργού Στρατιωτικών «η
συγκροτηθείσα υπό της προηγουμένης κυβερνήσεως επιτροπή καταρτισμού δικογραφιών
κατά των υπηρετησάντων αξιωματικών εις τα Τάγματα Ασφαλείας διελύετο και
διετάσσετο η χρησιμοποίησίς των εις τον ενεργόν Στρατόν βάσει των ικανοτήτων
των» (Πηγή https://www.enet )Έτσι, πλήθος αξιωματικών των Ταγμάτων Ασφαλείας θα σταδιοδρομήσουν στον
ελληνικό στρατό, όπως ο διοικητής του Τάγματος Ασφαλείας Καλαμάτας
Δ.Παπαδόπουλος, ο οποίος βρέθηκε το 1945 να υπηρετεί ως διοικητής τάγματος του
ελληνικού στρατού και αργότερα θα φτάσει τουλάχιστον μέχρι το βαθμό του
ταξίαρχου το 1952. Ήταν ένας από τους δεκαπέντε αξιωματικούς που παραπέμφθηκαν -
αλλά αμέσως μετά αμνηστεύτηκαν - για το αποτυχημένο πραξικόπημα του ΙΔΕΑ το
1951. [Τ.Κωστόπουλου "Η αυτολογοκριμένη μνήμη"]Πολλοί από αυτούς, μετά την αποστρατεία τους, συνέχιζαν το έργο τους ενάντια
στον "κομμουνιστικό κίνδυνο". Ένας από αυτούς ήταν ο Π.Κυριακού που
υπήρξε υποδιοικητής του "ευζωνικού συντάγματος" της Αθήνας και το
1962 τον συναντάμε, απόστρατο πια, ως οργανωτή της παρακρατικής
"Αντικομμουνιστικής Σταυροφορίας" Παλαιού Φαλήρου, σε στενή
συνεργασία με το τοπικό αστυνομικό τμήμα. [Τ.Κωστόπουλου "Η
αυτολογοκριμένη μνήμη"]
Η κοινοβουλευτική εκπροσώπηση των Ταγμάτων Ασφαλείας
Πέρα, όμως, από αυτούς που ακολούθησαν στρατιωτική καριέρα, υπήρξαν πολλοί
ταγματασφαλίτες που προτίμησαν να ασχοληθούν με την πολιτική. Ειδικά την
περίοδο 1946-1950, διαμορφώθηκε στη Βουλή ένα λόμπυ βουλευτών που έδινε μάχη
για την αποκατάσταση των ταγματασφαλιτών και την απαλλαγή τους από το στίγμα
της προδοσίας. Οι πιο δραστήριοι εκπρόσωποι του λόμπυ αυτού ήταν οι βουλευτές
Θ. Τουρκοβασίλης (που διετέλεσε για ένα διάστημα διευθυντής της Τράπεζας της
Ελλάδας επί Κατοχής), Ε. Κουλουμβάκης και Ν. Καράμπελας ( στέλεχος του Τάγματος
Ασφαλείας Γυθείου). Ο μεν πρώτος ήταν ο ιδρυτής του "Κόμματος
των Εθνικοφρόνων", ενώ οι άλλοι δύο ήταν βουλευτές του "Λαϊκού
Κόμματος".Και άλλοι, όμως, βουλευτές, όπως οι Δ. Μαντούβαλος, Α. Δημάκης, Γ. Γραφάκος, Δ.
Κούτσικας δραστηριοποιούνταν προς την κατεύθυνση αυτή. Οι τρεις πρώτοι ήταν
βουλευτές του Λαϊκού Κόμματος, ενώ ο τέταρτος του "Κόμματος Εθνικών
Φιλελευθέρων".Κύριο επιχείρημα όλων αυτών, ήταν ότι η δράση των Ταγμάτων Ασφαλείας δεν είχε
σκοπό τη συνεργασία με τους Γερμανούς, αλλά την "Εθνικήν Αντίστασιν
κατά των κομμουνιστών", όπως τόνισε σε μια αγόρευσή του ο Τουρκοβασίλης,
για να συνεχίσει πως "οφείλομεν εις τα Τάγματα Ασφαλείας το γεγονός
ότι η Ελλάς δεν υπέκυψεν εις κομμουνιστικήν
επικράτησιν". [Τ.Κωστόπουλου "Η αυτολογοκριμένη
μνήμη"]Όλοι αυτοί οι εθνικόφρονες, δηλαδή, ομολογούσαν πως θεωρούσαν κύριο εχθρό τους
τον κομμουνισμό και όχι τον ξένο κατακτητή. Ζητούσαν, μάλιστα, γι'αυτή τους τη
στάση τον τίτλο του αντιστασιακού!Εκτός από τους παραπάνω, υπήρξαν και άλλοι που υπηρέτησαν στα Τάγματα Ασφαλείας
και διετέλεσαν βουλευτές, όπως ο ιδρυτής του Τάγματος Ασφαλείας Σπάρτης Λ.
Βρετάκος (με το Κόμμα των Εθνικοφρόνων στην αρχή και στη συνέχεια με το Λαϊκό
Κόμμα) και ο Κ.Παπαδόπουλος του ΕΕΣ (μία από τις ένοπλες αντικομμουνιστικές
ομάδες που συνεργάστηκαν με τους Γερμανούς), ο οποίος διετέλεσε βουλευτής
Κιλκίς με το Λαϊκό Κόμμα. τον Ελληνικό Συναγερμό και την ΕΡΕ.Κατά τη διάρκεια της πολύχρονης παρουσίας του στη Βουλή, άκουσε πολλές φορές το
χαρακτηρισμό του προδότη , όχι μόνο από αριστερούς αλλά και από κεντρώους
βουλευτές. Το 1963, μάλιστα, υπήρξε πρωταγωνιστής ενός από τα πιο γνωστά
επεισόδια που έχουν διαδραματιστεί στη Βουλή. Αφού κατά τη διάρκεια της
αγόρευσής του απειλούσε την ΕΔΑ ότι "θα την εκκαθαρίσει",
κατηγορήθηκε από βουλευτές της ΕΔΑ, όπως ο Η.Ηλιού και ο Γρ.Λαμπράκης για το
ναζιστικό του παρελθόν. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα, ο Παπαδόπουλος να επιτεθεί και
να χτυπήσει το βουλευτή της ΕΔΑ Α. Μπριλλάκη για να δεχτεί αμέσως τη γροθιά του
Γρ. Λαμπράκη. Η σύρραξη γενικεύτηκε, καθώς ομάδα βουλευτών της ΕΡΕ επιτέθηκε
στο Λαμπράκη.Όπως διαβάζουμε από το βιβλίο του Γ.Ρωμαίου "Η περιπέτεια του
κοινοβουλευτισμού στην Ελλάδα", «Η αίθουσα της Bουλής είχε πια
μεταβληθεί σε πεδίο μάχης. Mε δυσκολία χωροφύλακες, άλλοι βουλευτές και
κλητήρες κατόρθωσαν τελικά να χωρίσουν τους συμπλεκόμενους. Mετά από δύο μήνες
ο Γρ. Λαμπράκης θα δολοφονηθεί από παρακρατικούς στη Θεσσαλονίκη. Aπό τον K. Παπαδόπουλο
άρχισε η προγραφή του...». (https://www.imerisia.gr)Υπήρξαν, όμως, και ταγματασφαλίτες που έφτασαν ακόμη πιο ψηλά. όπως ο Χ.
Γερακίνης που διετέλεσε υφυπουργός Συγκοινωνιών στην κυβέρνηση Παπάγου το 1954,
ο Ν.Κουρκουλάκος που έγινε διευθυντής της Αγροτικής Τράπεζας το 1969 και ο
Δ.Πατίλης που ήταν β΄αντιπρόεδρος της κυβέρνησης της χούντας
Από το βιβλίο του Τ.Κωστόπουλου "Η αυτολογοκριμένη μνήμη"
Είναι γνωστή επίσης η άποψη ότι ο Γεώργιος Παπαδόπουλος υπηρέτησε στα τάγματα Ασφαλείας, αν και άλλοι την αντικρούουν. Διαβάστε εδώ τη μελέτη του Λ. Καλλιβρεττάκη σχετικά με το θέμα. Στη μελέτη αυτή παρατίθενται πολλές απόψεις και σε μία από αυτές, αυτή του Φ. Γρηγοριάδη, ο Καλλιβρετάκης αποδίδει ιδιαίτερη βαρύτητα. Σύμφωνα με αυτήν "Στην Πάτρα βρίσκονταν πολλοί αξιωματικοί. Για τα τυπικά, εντάσσονται σε μια "Στρατιωτική Διοίκηση", για να παίρνουν τον κατοχικό μισθό τους...... Σ'αυτό το γραφείο υπηρετούν και οι δύο αδελφοί Παπαδόπουλοι.... Εδώ είναι ο συνταγματάρχης Ν. Κουρκουλάκος, ένας πρωτεργάτης των προδοτικών ταγμάτων ασφαλείας". Αυτή η θητεία του Παπαδόπουλου ενδεχομένως αποδείχτηκε στη συνέχει ένα πανάκριβο μυστικό για τον Κουρκουλάκο. Κι έτσι "στων καιρών τα γυρίσματα, ο Κουρκουλάκος θα ζητήσει - απαιτητικά ή και εκβιαστικά ίσως - την ανταπόδοση της βοήθειας του αρχηγού της χούντας. Και θα γίνει, έτσι, διοικητής της Αγροτικής Τράπεζας"Η αποκατάσταση των ταγματασφαλιτών ολοκληρωνόταν με τη χορήγηση συντάξεων στις οικογένειες των σκοτωμένων ταγματασφαλιτών με κατοχικό νόμο του 1943. Από το 1946 και μετά, οι ανάπηροι ταγματασφαλίτες - και οι οικογένειες των σκοτωμένων - θα συνταξιοδοτούνται βάσει νέου νόμου. Ένα τεχνικό πρόβλημα που προέκυψε από την καταστροφή των αρχείων των Ταγμάτων Ασφαλείας, λύθηκε με ένορκες βεβαιώσεις των πρώην διοικητών των ταγματασφαλιτών. [Τ.Κωστόπουλου "Η αυτολογοκριμένη μνήμη"]
Επίλογος
Στην πραγματικότητα, η Ελλάδα υπήρξε η μόνη νικήτρια χώρα στο Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο όπου οι δοσίλογοι και γενικότερα οι στενοί συνεργάτες των κατακτητών σχεδόν στο σύνολό τους δεν τιμωρήθηκαν αλλά πέρασαν στην υπηρεσία του νέου ελεύθερου κράτους.
Όπως αναφέρει ο Βρετανός απεσταλμένος στην Ελλάδα Κρις
Γουντχάουζ: "Στη διάρκεια του 1945, η συμμετοχή στην Αντίσταση είχε
καταντήσει να θεωρείται πολιτικό έγκλημα και η συνεργασία με τους Γερμανούς
κατά του κομμουνισμού πολιτική αρετή. Όποια και αν ήταν τα υπέρ και τα κατά, η
ωμή πραγματικότητα ήταν ότι ένας πρώην αντάρτης ήταν πιο πιθανό να βρίσκεται
στη φυλακή και ένας πρώην ταγματασφαλίτης να υπηρετεί στις ένοπλες δυνάμεις ή
στα σώματα ασφαλείας..."Και ο Γουντχάουζ προσθέτει: "Ένας μακροσκελής κατάλογος πρώην
αξιωματικών των Ταγμάτων Ασφαλείας που υπηρετούσαν στο Στρατό και στη
Χωροφυλακή υποβλήθηκε από μένα στις αρμόδιες Βρετανικές αποστολές, τον Ιούλιο
του 1945. Αλλά αποδείχθηκε αδύνατο να επιβεβαιωθούν οι κατηγορίες, αφού τα
διακστήρια είχαν ήδη κηρύξει άκυρες τέτοιες κατηγορίες κατά των δοσιλόγων
υπουργών. Ούτε και η διενέργεια ανακρίσεων ήταν ακόμη δυνατή, αφού οι
μαρτυρικές καταθέσεις δεν μπορούσαν να ληφθούν παρά μόνο από τις ένοπλες
υπηρεσίες, όπου οι κατηγορούμενοι είχαν ήδη
περιχαρακωθεί" (Πηγή https://www.enet )Για να αντιληφθούμε τη διαφορά που επεφύλαξαν στους συνεργάτες των Γερμανών τα
υπόλοιπα κράτη, ας διαβάσουμε τι έγραψε ο Γάλλος στρατηγός Ντε
Γκωλ: «Από τους Γάλλους εκείνους που εγκληματικά ή με συκοφαντίες
προκάλεσαν το θάνατο αγωνιστών της Αντίστασης σκοτώθηκαν χωρίς δίκη 10.842
άτομα και από αυτούς 6.675 κατά τη διάρκεια των μαχών που έδωσαν οι Μακί πριν
από την Απελευθέρωση, ενώ οι υπόλοιποι κατά την εποχή των αντιποίνων. Μετά την
Απελευθέρωση, 779 εκτελέστηκαν ύστερα από παραπομπή σε δίκη στα τακτικά
δικαστήρια ή στα στρατοδικεία. Αριθμός θλιβερός, αν και πολύ περιορισμένος,
είναι αλήθεια, σε σχέση με τον αριθμό των εγκλημάτων που έγιναν και των
τρομερών συνεπειών τους" (Πηγή https://www.enet )ΠηγέςΤ.Κωστόπουλου, "Η αυτολογοκριμένη μνήμη"
Α.Γερολυμάτου, "Οι ρίζες της χούντας" από Ε-Ιστορικά
https://chronontoulapo.wordpress.com
https://www.enet.gr
https://ellinikosemfilios.blogspot.gr
https://www.imerisia.gr
https://lefterianews.wordpress.com/2020/06/18/%CE%B1%CF%80%CF%8C-%CF%84%CE%B1-%CF%84%CE%AC%CE%B3%CE%BC%CE%B1%CF%84%CE%B1-%CE%B1%CF%83%CF%86%CE%B1%CE%BB%CE%B5%CE%AF%CE%B1%CF%82-%CF%83%CF%84%CE%B7%CE%BD-%CE%B1%CF%80%CF%81%CE%B9%CE%BB%CE%B9%CE%B1-3/
Η έννομη Λευκή Τρομοκρατία
Τρία τέταρτα του αιώνα μετά την υπογραφή της
στις 12 Φεβρουαρίου 1945, η Συνθήκη της Βάρκιζας έχει
γίνει πια καθολικά αντιληπτή ως αυτό που πράγματι υπήρξε: ένας ενδιάμεσος
σταθμός στην προσχεδιασμένη διαδικασία της συντριβής του ΕΑΜικού
κινήματος που δρομολογήθηκε με την Καζέρτα κι ολοκληρώθηκε στον Γράμμο. Καθοριστικό ρόλο σ' αυτή την εξέλιξη αποτέλεσε, ως γνωστόν, η Λευκή
Τρομοκρατία που εξαπολύθηκε κατά του κόσμου της Αριστεράς
αμέσως μετά την παράδοση των όπλων του ΕΛΑΣ, καθιστώντας μαρτυρική
ή αδύνατη την ειρηνική διαβίωσή του κι εξωθώντας τον σκληρό
πυρήνα του να ξαναπάρει τα όπλα.Για προφανείς λόγους, η μελέτη της Λευκής Τρομοκρατίας εστιάζεται
συνήθως στην παρακρατική και επαρχιακή διάστασή της: εκεί η
βία υπήρξε απείρως φονικότερη και θεαματική, από ένοπλες
παραστρατιωτικές συμμορίες που συνεργάζονταν στενά με τον στρατό
(ή είχαν απευθείας εξοπλιστεί και καθοδηγούνταν απ' αυτόν).
Αμεσα υπεύθυνη για την έξοδο των πρώτων ανταρτοομάδων του
μετέπειτα ΔΣΕ στο βουνό, η ορατή αυτή βία προκάλεσε ευθύς εξαρχής
δημόσιες συζητήσεις, τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό.Σύμφωνα με τους απολογητές του καθεστώτος, τοτινούς και
μεταγενέστερους (με πιο πρόσφατο παράδειγμα το δίδυμο των πολιτικών επιστημόνων
Στάθη Καλύβα και Νίκου Μαραντζίδη), ήταν ένα φαινόμενο λίγο-πολύ αναπόφευκτο,
απόρροια της εκδικητικής διάθεσης όσων είχαν υποφέρει το προηγούμενο διάστημα
από την ΕΑΜική «ερυθρά τρομοκρατία».Μετά το άνοιγμα των αρχείων του στρατού και των ανακτόρων γνωρίζουμε
βέβαια, με αδιάσειστα πλέον τεκμήρια, πως αυτή η δικαιολογία ήταν και
παραμένει καθαρά προσχηματική: η
ασφυκτική πίεση πάνω στον ΕΑΜικό κόσμο, ώστε να επιλέξει ανάμεσα σε μια
εξευτελιστική υποταγή και το αυτοκτονικό δεύτερο αντάρτικο, υπήρξε συνειδητό
σχέδιο του σκληρού πυρήνα της εγχώριας Δεξιάς, ήδη πριν από τα Δεκεμβριανά, κι
εφαρμόστηκε συντονισμένα μετά τη Βάρκιζα.Την εικόνα αυτή επιβεβαιώνουν τα ντοκουμέντα που παρουσιάζουμε σήμερα, σχετικά
με μια άλλη πτυχή της Λευκής Τρομοκρατίας: την έννομη καταστολή
των ΕΑΜιτών της πρωτεύουσας, όπως αποτυπώνεται στο αρχείο
της Υποδιευθύνσεως Γενικής Ασφαλείας Πειραιώς που φυλάσσεται στο ΕΛΙΑ.Σε αντίθεση με τα αρχεία του στρατού και των ανακτόρων, εδώ δεν έχουμε ρητές
ομολογίες της επιθετικής σύμπραξης κρατικών μηχανισμών και παρακράτους·
τα σώματα ασφαλείας διαθέτουν γαρ μακρά πείρα για το τι επιτρέπεται να
αποτυπωθεί σε υπηρεσιακά έγγραφα. Αυτό που σκιαγραφείται ευκρινέστατα είναι
ωστόσο η επιβολή ασφυκτικών περιορισμών στη δημόσια παρουσία και δράση
της νόμιμης Αριστεράς μετά τη Βάρκιζα, σε κραυγαλέα αντίθεση
με τις ρητές προβλέψεις της τελευταίας· η απροκάλυπτη στοχοθεσία της
Ασφάλειας για πολιτική εξόντωση των «εαμοκομμουνιστών», η συνοδοιπορία της με
τις αντικομμουνιστικές «εθνικές οργανώσεις» και η εργαλειοποίηση της
εθνικόφρονος «κοινής γνώμης», προκειμένου να εξαλειφθούν ακόμη και τα ελάχιστα
περιθώρια νόμιμης δραστηριότητας του εσωτερικού εχθρού.Η ομολογημένη σχέση, τέλος, της μεταδεκεμβριανής πτωματολογίας και καταστολής
με τους πραγματικούς φόβους που γεννούσε η ταξική πόλωση (και η
συνακόλουθη όξυνση της ταξικής πάλης) στη βάση της κοινωνίας −πραγματικότητα
που αναγνωρίζεται ρητά ως το υλικό υπόβαθρο στο οποίο στηριζόταν η ανασυγκρότηση
της στρατιωτικά ηττημένης Αριστεράς.Εφαλτήριο και προϋπόθεση αυτής της τρομοκρατικής εξόρμησης αποτέλεσε η
εκκαθάριση της ίδιας της Αστυνομίας από το δικό της «εσωτερικό εχθρό»: τους εκατοντάδες
υπαλλήλους της που εντάχθηκαν επί Κατοχής στο ΕΑΜ και συμπορεύτηκαν
με τη δεκεμβριανή εξέγερση ή απέφυγαν να εμπλακούν στην καταστολή της.
Σύμφωνα με τη Συμφωνία της Βάρκιζας, όσοι αστυνομικοί «εγκατέλειψαν τας θέσεις
των» στη διάρκεια των Δεκεμβριανών τέθηκαν αυτόματα σε διαθεσιμότητα,
«της οριστικής αυτών θέσεως καθορισθησομένης παρά των Συμβουλίων, περί ων θα
αποφασίση η μέλλουσα να προέλθη εκ των εκλογών Κυβέρνησις»· στην
πραγματικότητα, απολύθηκαν με συνοπτικές διαδικασίες πολύ πριν από οποιεσδήποτε
εκλογές.Οπως μας πληροφορούν δε τα γλαφυρά απομνημονεύματα ενός απ' αυτούς, την απόταξη
ακολούθησε συχνά η προφυλάκισή τους, με τις ίδιες ακριβώς κατηγορίες και
διαδικασίες που έπληξαν και τους υπόλοιπους αγωνιστές (Βασίλης Δάρας, «Γ83.
Βίος και βιώματα ενός απλού ανθρώπου», Αθήνα 1995, σ.163-207).Η Βάρκιζα και οι ελευθερίεςΕκτός από τον αφοπλισμό του ΕΛΑΣ, την εκκαθάριση του
κρατικού μηχανισμού από «στασιαστές» και δωσιλόγους και τη δίωξη όσων είχαν
(ή φέρονταν να είχαν) διαπράξει στη διάρκεια των Δεκεμβριανών «κοινά αδικήματα
κατά της ζωής και της περιουσίας, τα οποία δεν ήσαν απαραιτήτως αναγκαία διά
την επιτυχίαν του πολιτικού αδικήματος», η Συμφωνία της Βάρκιζας πρόβλεπε
επίσης -στο πρώτο μάλιστα άρθρο της- την επαναφορά των δημοκρατικών θεσμών που
είχε υπονομεύσει το μεσοπολεμικό ιδιώνυμο και διακόψει βίαια η μεταξική
δικτατορία:«Η Κυβέρνησις θα εξασφαλίση, σύμφωνα προς το
Σύνταγμα και τας απανταχού καθιερωμένας δημοκρατικάς αρχάς, την ελευθέραν
εκδήλωσιν των πολιτικών και κοινωνικών φρονημάτων των πολιτών, καταργούσα πάντα
τυχόν προηγούμενον ανελεύθερον νόμον. Θα εξασφαλίση επίσης την απρόσκοπτον
λειτουργίαν των ατομικών ελευθεριών, ως του συνέρχεσθαι, του συνεταιρίζεσθαι
και της διά του Τύπου εκφράσεως των στοχασμών. Ειδικώτερον η Κυβέρνησις θ'
αποκαταστήση πλήρως τας συνδικαλιστικάς ελευθερίας».Εκτός από την ελπίδα πως τα δημοκρατικά στοιχεία του πολιτικού κόσμου που είχαν
πληγεί από τη μεταξική κρατική τρομοκρατία επιθυμούσαν κι αυτά ομαλές πολιτικές
εξελίξεις, τον συμβιβασμό της κομμουνιστικής ηγεσίας επικαθόρισε
κυρίως η ανησυχία της για την επιβίωση των οργανωτικών δικτύων του κόμματος στα
αστικά κέντρα· δικτύων που είχαν ανασυσταθεί εκ του μηδενός μετά τη λαίλαπα της
4ης Αυγούστου. Το πιστοποιούν οι εξηγήσεις της στην 11η Ολομέλεια της Κ.Ε.
(5-10/4/45), το πρώτο κομματικό σώμα μετά την Κατοχή (ουσιαστικά, από το 1936)
στο οποίο συζητήθηκαν αναλυτικά οι επιλογές των προηγούμενων χρόνων.Μετά τη στρατιωτική ήττα του Δεκέμβρη, ξεκαθάρισε ο Σιάντος, «το δίλημμα ήταν ή να κλείσουμε συμφωνία ή να
συνεχίσουμε τον ανταρτοπόλεμο. Τις βάσεις των πόλεων θα τις είχαν οι Αγγλοι.
Εμείς θα απωθούμεθα στα βουνά με περιοχές κατεστραμμένες από τον καταχτητή.
Ετσι οι Αγγλοι θα μπορούσαν να εξοντώσουν το κίνημα στις πόλεις, να μας
απομονώσουν από τους συνεργάτες μας και το λαό, να μας φέρουν σε αντίθεση με
ολόκληρο τον ελληνικό λαό. Ο χαρακτήρας του πολέμου, παρά τις επεμβάσεις και
τις προσβολές που έγιναν από μέρους των Αγγλων, θα ήτανε χαρακτήρας πολέμου
εναντίον των συμμάχων. Η βάση του αγώνα θα στένευε και οπωσδήποτε θα
αφαιρούνταν ο χαρακτήρας που είχε πριν φύγουν οι Γερμανοί και Ιταλοί. Θα
καταντούσαμε μια αίρεση που θα μπορούσαν ακόμη και να μας επικηρύξουν. Επρεπε
να διαλέξουν λοιπόν από τα δύο κακά το μικρότερο».Σε αντίθεση με τη συνέχιση του αντάρτικου, η Βάρκιζα -υποστήριξε-
πρόσφερε «ένα μίνιμουμ ελευθεριών για δράση»
κι «ένα ηθικό νομικό έρεισμα για την
αντιφασιστική πάλη» («Το ΚΚΕ. Επίσημα Κείμενα», τ. 5ος, Αθήνα 1981,
σ.425).Ακόμη κατηγορηματικότερος ήταν ο οργανωτικός γραμματέας (και ουσιαστικός
ηγέτης) του κόμματος, Γιάννης Ιωαννίδης:
«Η πολιτική ζημιά στην περίπτωση που δε θα υπογράφαμε τη συμφωνία της Βάρκιζας
και θα συνεχίζαμε τον ανταρτοπόλεμο στα βουνά θα ήταν μεγάλη, ασύγκριτα πιο
μεγάλη από τη σημερινή. Οι εχθροί μας θα μας ξερίζωναν από τις πόλεις. Δε θα
μπορούσαμε να αναπτύξουμε καμιά μαζική δράση. Στην περίπτωση αυτή θα είχαμε
πολιτική ήττα 100 τα 100» («Αναμνήσεις», Αθήνα 1979, σ.488).Οποιες κι αν ήταν οι προθέσεις των κεντρώων πολιτικών που υπέγραψαν τη Βάρκιζα
για λογαριασμό του επίσημου κράτους, η ευθύνη της πρακτικής εφαρμογής
της ανήκε εκ των πραγμάτων στον σκληρό πυρήνα του κρατικού μηχανισμού: στρατός,
σώματα ασφαλείας, δικαστικό σώμα. Η σύνθεση αυτών των τελευταίων παρέμενε
λίγο-πολύ η ίδια από τα χρόνια του Μεταξά, με επιπρόσθετη εκκαθάριση όσων
υπαλλήλων τους είχαν ριζοσπαστικοποιηθεί πολιτικά στη διάρκεια της Κατοχής.
Για ευνόητους δε λόγους, τα περισσότερα στελέχη τους δεν είχαν την παραμικρή
πρόθεση να επιτρέψουν τη νόμιμη παρουσία των «εαμοκομμουνιστών» στη δημόσια ζωή.Ο ανθέλλην λαός
Η περίπτωση του διοικητή της Υποδιευθύνσεως Γενικής Ασφαλείας Πειραιώς, Ιωάννη
Μάσβουλα, την υπογραφή του οποίου φέρουν τα περισσότερα ντοκουμέντα που
παρουσιάζουμε, είναι χαρακτηριστική.
Γεννημένος το 1900 σ' ένα χωριό της Λακωνίας, έβγαλε τη Νομική Αθηνών και το
1925 κατατάχθηκε στη νεοσύστατη Αστυνομία Πόλεων.Οπως μας πληροφορεί η επίσημη νεκρολογία του στο περιοδικό της υπηρεσίας, τις
επόμενες δεκαετίες «ανήλθεν όλας σχεδόν τας
βαθμίδας της ιεραρχίας», ανεξαρτήτως καθεστώτος, και το 1958 «απεχώρησε του Σώματος καταληφθείς υπό του ορίου
ηλικίας» («Αστυνομικά Χρονικά», 15/2/66, σ.190).
Την επαύριο της Βάρκιζας, εξηγεί ο ίδιος σε έκθεσή του (28/11/46), ανέλαβε την
Ασφάλεια του Πειραιά με βασική αποστολή «την
παρακολούθησιν και δίωξιν των αντεθνικώς δρώντων κομμουνιστών» που
«ανεσυγκρότησαν τας ποικιλωνύμους εαμοκομμουνιστικάς οργανώσεις των
Κ.Κ.Ε.-ΕΑΜ-ΕΛΑΣ-ΕΠΟΝ-Αλληλεγγύη κ.λπ.».Η απροκάλυπτη εχθρότητα του αρχιασφαλίτη προς το ΚΚΕ δεν
ήταν απόρροια της πρόσφατης αιματηρής εμπειρίας· είχε δομικό,
στρατηγικότερο χαρακτήρα.
«Κατά την γνώμην μας», ξεκαθαρίζει σε
εισηγητικό σημείωμά του (16/7/45), «η
οργάνωσις αύτη η εξυπηρετούσα προθύμως ξένα συμφέροντα δύναται να θεωρηθή ξένη
προς το Ελληνικόν σύνολον, τα δε μέλη αυτής συνειδητώς ή ασυνειδήτως δρώντα ως
όργανα ξένων σκοπών και επιδιώξεων».Ακόμη σαφέστερος γίνεται στο «Δελτίον Πληροφοριών» της 29/8/45: «Εχομεν την γνώμην ότι δέον να ληφθώσιν ριζικά μέτρα
εναντίον του Κομμουνιστικού Κόμματος διότι πρόκειται περί κόμματος
υποσκάπτοντος τα θεμέλια του Κράτους και εργαζομένου διά την βιαίαν ανατροπήν
του κρατούντος κοινωνικού συστήματος και την εξόντωσιν παντός αντιφρονούντος».Προς υποστήριξη αυτής της θέσης αναπαράγει κάθε λογής βολικές φήμες και τερατολογίες,
καταφανώς ασύμβατα με τη λοιπή υπηρεσιακή πληροφόρηση.
Στις 24/7/45 καταχωρεί λ.χ. σε Δελτίο Πληροφοριών ότι «λέγεται» πως υπήρξε
συμφωνία Ζαχαριάδη - βόρειων γειτόνων «διά
την αυτονόμησιν Μακεδονίας-Αιγαίου», την οποία «το ΚΚΕ ανέλαβε την υποχρέωσιν να υποστηρίξη δι' επαναστατικών
εκδηλώσεων», συγκεντρώνοντας σε Αθήνα και Πειραιά «περί τας 14.000 ελασίτας ους
έχει εξοπλίση διά πολεμικού υλικού μεταφερθέντος εκ Κρήτης και εκφορτωθέντος
εις Ραφήναν και Αγιον Γεώργιον».Πρόκειται, φυσικά, για σενάρια του αέρα. Αυτό που συνέβαινε στην
πραγματικότητα ήταν μια αυθόρμητη εσωτερική προσφυγιά, η μαζική καταφυγή στη
σχετική ανωνυμία και ασφάλεια της πρωτεύουσας χιλιάδων αγωνιστών του ΕΑΜ-ΕΛΑΣ
που ήταν πια αδύνατο να επιβιώσουν στην επαρχία.Ο διοικητής της ΥΓΑΠ το γνώριζε πολύ καλά, όπως πιστοποιεί μεταγενέστερο
σημείωμά του προς τον αρχηγό της Αστυνομίας (16/1/47): «Μετά την καταστολήν του εθνοκτόνου κινήματος του Δεκεμβρίου 1944»,
εξηγεί, «διηρέσαμεν τους κομμουνιστάς εις τέσσαρας κατηγορίας.
Α) Εγκληματίαι (αυτουργοί) συλληφθέντες και
εγκλεισθέντες εις τας Φυλακάς.
Β) Ηθικοί αυτουργοί συλληφθέντες και
αποφυλακισθέντες [στα τέλη του 1945] δυνάμει του Νόμου "περί
αποσυμφορήσεως".
Γ) Οι πιστεύσαντες εις το δίκαιον του
κομμουνιστικού αγώνος και οικειοθελώς ενταχθέντες εις τας εαμοκομμουνιστικάς
οργανώσεις άνευ εγκληματικής δράσεως, και
Δ) οι ενταχθέντες εις τας αντεθνικάς
οργανώσεις ακουσίως προς διασφάλισιν της ζωής των. Εκ της πρώτης κατηγορίας οι
μη συλληφθέντες κατέφυγον εις την Σερβίαν και εις Αθήνας και Πειραιά ίνα
αποφύγωσι την σύλληψιν ή εξόντωσιν υπό των Αστυνομικών Αρχών και των
εθνικιστικών οργανώσεων. Οι της Βας κατηγορίας κατέφυγον σχεδόν άπαντες εκ των
επαρχιών εις τα μεγάλα αστικά κέντρα διά την αυτήν ως άνω αιτίαν. Εκ της Γης
κατηγορίας κατέφυγον εις Αθήνας και Πειραιά εκείνοι οίτινες ηρνήθησαν να
δηλώσωσι συμμετοχήν εις τας εθνικάς οργανώσεις. Οι της Δης κατηγορίας
παρέμεινον εις τας εστίας των και αποτελούσι σήμερον τας εθνικιστικάς
οργανώσεις».Είναι προφανές ότι τα «κίνητρα» κι ο χαρακτήρας της συμμετοχής κάθε πολίτη στο
ΕΑΜικό κίνημα αποτιμάτο υπηρεσιακά βάσει των επιλογών του μετά τη Βάρκιζα: όσοι
μεταπήδησαν στο αντίπαλο στρατόπεδο βαφτίστηκαν «ακουσίως ενταχθέντες» στο ΕΑΜ
(ή έστω «οικειοθελώς» αλλά «άνευ εγκληματικής δράσεως»), οι δε αμετανόητοι αναγορεύτηκαν
αυτόματα σε «εγκληματίες».Από τις διαθέσιμες πηγές για τις εξελίξεις της εποχής στις τοπικές
μικροκοινωνίες γνωρίζουμε, βέβαια, πως οι πολιτικές διαδρομές των ανθρώπων
υπήρξαν στην πραγματικότητα πολύ λιγότερο ευθύγραμμες. Ο ίδιος ο συντάκτης των
παραπάνω γραμμών παραδέχεται, άλλωστε, πως οι «μη
εγκληματίσαντες» ΕΑΜίτες της ενδοχώρας είχαν μόνο δύο επιλογές:
εγκατάλειψη των εστιών τους ή «συμμετοχή εις
τας εθνικάς οργανώσεις».Για τον αστυνόμο Μάσβουλα, αυτό που προείχε άλλωστε ήταν η αποκοπή της
κοινωνικής γείωσης του εσωτερικού εχθρού.
Αναφερόμενος στις 29/8/45 σε κάποιες απροσδιόριστες δηλώσεις κομμουνιστών
πως «είναι εις θέσιν να επιβάλουν την ιδικήν
των νέαν τάξιν εντός 24 ωρών», προεξοφλεί ότι «πάντα ταύτα δεν είναι δηλώσεις προς εκφοβισμόν. Η εργασία έχει
αρχίσει και αι απειλαί θα πραγματοποιηθώσιν. [...] Αι επαναστατικαί ενέργειαι
του Κομμουνιστικού Κόμματος θα εκδηλωθώσιν εάν επιτευχθή η εκλογή
Κομμουνιστικών Διοικήσεων εις τα Εργατικά Κέντρα Αθηνών-Πειραιώς-Θεσσαλονίκης.
Εις την περίπτωσιν ταύτην και η Διοίκησις του ανωτάτου συνδικαλιστικού
οργανισμού της Γενικής Συνομοσπονδίας των Εργατών Ελλάδος θα περιέλθη εις τας
χείρας των κομμουνιστών, διότι ως γνωστόν αύτη εκλέγεται παρά των διοικήσεων
των Εργατικών Κέντρων».
Εξέλιξη που θεωρεί σχεδόν αναπόφευκτη, «διότι
δυστυχώς δεν ευρέθησαν ικανά συντηρητικά εργατικά στελέχη δυνάμενα, με την
ενίσχυσιν του Κράτους, να διαπαιδαγωγήσωσιν και διαφωτίσωσιν την
εργατοϋπαλληλικήν τάξιν».Ηδη από τις 19/5/45 ο προϊστάμενος της ΥΓΑΠ είχε σκιαγραφήσει με τον σαφέστερο
δυνατό τρόπο τις κοινωνικές ρίζες της απειλής:
«Η πόλη του Πειραιώς κατ' εξοχήν βιομηχανική έχει περί τους 60.000
εργατοϋπαλλήλους. Το μεγαλείτερον όμως ποσοστόν παραμένει άνεργον διότι αι
διάφοραι επιχειρήσεις, και ιδία αι της σιδηροβιομηχανίας, παραμένουν κλεισταί,
των επιχειρηματιών ισχυριζομένων ότι δεν έχωσιν πρώτας ύλας διά να εργασθώσιν ή
ότι δεν έχωσιν χρήματα να επισκευάσωσιν τα καταστραφέντα εργοστάσιά των.
Η ανεργία είναι το προσφορώτερον έδαφος εκμεταλλεύσεως
υπό των κομμουνιστών οίτινες δραστηρίως εργάζονται διά να καταλάβωσιν τα
Διοικήσεις των εργατοϋπαλληλικών οργανώσεων, τονίζοντες ότι μόνον το Κομμουνιστικόν
κόμμα ενδιαφέρεται και πρωτοστατεί εις τας διεκδικήσεις των
εργατοϋπαλληλικών ζητημάτων. Διά της προπαγάνδας των ταύτης επέτυχον
οι κομμουνισταί να καταλάβουν τας Διοικήσεις όλων σχεδόν των δυναμικών
Σωματείων. Εις τούτο συντελεί η μη λήψις μέτρων βελτιώσεως της οικονομικής
καταστάσεως των εργαζομένων, τα ημερομίσθια των οποίων είναι γεγονός ότι δεν
επαρκούν ούτε διά τας στοιχειώδους ανάγκας ενός εργάτου. [...] Οι συντηρητικοί
εργατοϋπαλληλικοί ηγέται ουδεμίαν δύνανται να ασκήσωσι επιρροήν επί των
εργατών, διότι ουδέν αίτημα επιτυγχάνουν να επιλύσουν».Αφορμή για τις παραπάνω διαπιστώσεις παρείχε ο μαζικός εορτασμός της Πρωτομαγιάς
στο Παναθηναϊκό Στάδιο (10/5/45), η πρώτη δηλαδή μαζική επανεμφάνιση του
ΕΑΜικού κόσμου μετά τη στρατιωτική ήττα του ΕΛΑΣ.«Από της καταστολής του στασιαστικού κινήματος
μέχρι σήμερον δεν έχουν παρέλθη τρεις μήνες», εξηγεί ο Μάσβουλας. «Αστυνομία και Εθνοφυλακή εργάζονται δραστηρίως
διά την ανακάλυψιν των εγκληματιών και αναγνώρισιν κομμουνιστών. Εθνικαί
οργανώσεις καταδιώκουσιν τους κομμουνιστάς. Φήμαι εκυκλοφόρησαν ότι θα κτυπηθούν
οι κομμουνισταί κατά την μετάβασίν των εις το Στάδιον. Παρ' όλα αυτά
συνεκεντρώθησαν περί τας 20.000 εντός του Σταδίου [και] κατεχειροκρότησαν τον
κομμουνιστήν Θέον [...]. Η συγκέντρωσις τόσων εργατών πρωτοβουλία
των κομμουνιστών, τα εγκλήματα των οποίων είναι νωπά, αποτελεί επιτυχίαν
και εγκυμονεί κινδύνους διά το μέλλον της χώρας μας».Η βιτρίνα και τα μετόπισθεν
Για τα περιθώρια νόμιμης δράσης της Αριστεράς εκείνες τις μέρες, ακόμη και στο
αστικό συγκρότημα της πρωτεύουσας που αποτελούσε τη βιτρίνα της Βάρκιζας, η
αλληλογραφία της Ασφάλειας αποδεικνύεται εξαιρετικά αποκαλυπτική.Ακόμη και η διακριτική εγκατάσταση -τέσσερις ολόκληρους μήνες μετά τη Βάρκιζα-
ενός γραφείου διακίνησης του ΕΑΜικού Τύπου στο κέντρο του Πειραιά θεωρείται απαράδεκτη
από τους μηχανισμούς καταστολής, καθώς λειτουργεί εκ των πραγμάτων ως
πόλος συσπείρωσης των πιο θαρραλέων πολιτών κι εφαλτήριο ανάκτησης κάποιων
ελευθεριών, έστω και απείρως λιγότερων από εκείνες που «εγγυόταν» η επίσημη
συμφωνία.Στις 25/6/45 η υπηρεσία ασφαλείας του Βασιλικού Ναυτικού ενημερώνει την ΥΓΑΠ «ότι κατά πληροφορίας μας μη εξακριβωθείσας, εις την
οδόν Σωτήρος & Κουντουριώτου (άνωθι Ταμείου ενσήμων) λαμβάνει χώραν
συγκέντρωσις υπόπτων από 17.00 - 22.00 καθ' εκάστην και εκδίδεται και
εφημερίς». Ακολουθεί αίτημα επιβεβαίωσης, με σκοπό τον «έλεγχον [του]
πληροφοριοδότου μας».Μία μέρα μετά, ο Μάσβουλας εκδίδει σχετικό «Δελτίον Πληροφοριών»,
γνωστοποιώντας στους παραλήπτες ότι «το Κ.Κ.Ε.
έχει εγκαταστήσει ενταύθα και επί της οδού Σωτήρος 29 γραφεία», που «οι κομμουνισταί τα παρουσιάζουν ως γραφεία τύπου».Διευκρινίζει πως η Ασφάλεια ανέλαβε ήδη «την φρούρησίν» τους «προς πρόληψιν επιθέσεως εναντίον των», οι προθέσεις του είναι όμως διαυγέστατες: «Διεπιστώσαμεν ότι τα ανωτέρω γραφεία είναι τόπος
συγκεντρώσεως και λήψεως οδηγιών των κομμουνιστών. Κατά το 4ωρον
14-18 της χθες 25-6-45 επεσκέφθησαν τα γραφεία ταύτα πλέον των 200 ατόμων.
Κατά τας πληροφορίας μας εκ των γραφείων τούτων παραλαμβάνονται αι διανεμόμεναι
επαναστατικαί προκηρύξεις».Ακολουθεί ακατάσχετη κινδυνολογία, με το ενδεχόμενο ακροδεξιάς βίας
να διατυπώνεται σχεδόν σαν ευχή: «Οι
εθνικόφρονες πολίται διαμαρτύρονται διά την ύπαρξιν γραφείων κόμματος
εγκληματικού εις το κέντρον της πόλεως. [...] Δεν αποκλείεται επίθεσις εναντίον
των ανωτέρω κομμουνιστικών γραφείων άτινα δέον να θεωρηθώσιν ως κέντρα
διαφωτίσεως και διαβιβάσεως εντολών του Κ.Κ.Ε. προς τα μέλη του άνευ ουδενός
κινδύνου και υπό την προστασίαν του επισήμου Κράτους. Δεν αποκλείεται μετ' ου
πολύ η ίδρυσις τοιούτων γραφείων εις τας διαφόρους συνοικίας οπότε πλέον θα
έχωμεν φρουραρχεία του ΕΛΑΣ υπό τον τίτλον "γραφεία κομμουνιστικού τύπου"
δηλαδή πλήρη οργάνωσιν του Κ.Κ.Ε. εντός των πόλεων».Ακόμη σαφέστερος είναι ο ίδιος στο δελτίο της επομένης: «Κατά την τριήμερον παρακολούθησιν των επί της οδού Σωτήρος 29
γραφείων του Κ.Κ.Ε. παρετηρήθη εξαιρετική κίνησις επισκεπτών, κατά το πλείστον
νέων. Κατά τους πέριξ των γραφείων καταστηματάρχας, ο αριθμός των επισκεπτών
ανέρχεται εις 100-150 άτομα την ημέραν, μεταξύ των οποίων και πολλαί γυναίκες.
Εθεάθησαν εισερχόμενοι και μαθηταί. Κατά τας πληροφορίας μας το Κομμουνιστικόν
τούτο Κέντρον χρησιμοποιείται ουχί απλώς ως γραφείον τύπου αλλά ως ορμητήριον
διά την διανομήν επαναστατικών εντύπων τα οποία λόγω του περιεχομένου των
προκαλούν ερεθισμόν, εχθροπάθειαν και καταφρόνησιν μεταξύ των πολιτών και
αστυνομικών, πολλούς των οποίων αποκαλούν εγκληματίας. Εις το Κέντρον τούτο
ενεργείται προσηλυτισμός και δίδονται οδηγίαι εις τας συνοικιακάς οργανώσεις
περί του τρόπου δράσεώς των. [...] Δικαίως αγανακτεί το κοινόν διά την ύπαρξιν
τοιούτου κέντρου εις το κέντρον της πόλεως. [...] Προβλέπομεν επίθεσιν
εναντίον του Κομμουνιστικού τούτου κέντρου την οποίαν η Αστυνομία δεν θα
δυνηθή να εμποδίση. Κατά την γνώμην ημών επιβάλλεται διά λόγους δημοσίας
τάξεως το άμεσον κλείσιμον του κέντρου τούτου».Μια τόσο χοντροκομμένη παραβίαση της Βάρκιζας στο κέντρο του
λεκανοπεδίου ήταν όμως προς το παρόν αδύνατη. Μεταγενέστερα δελτία μάς
πληροφορούν έτσι πως όχι μόνο «το επί της οδού
Σωτήρος 29 κομμουνιστικόν κέντρον εξακολουθούν να επισκέπτωνται εκατοντάδες
προσώπων καθ' εκάστην ίνα λάβωσιν οδηγίας και έντυπα» (18/7), αλλά κι ότι «θα
ιδρυθώσιν, ως πληροφορούμεθα, γραφεία της Εθνικής Αλληλεγγύης και ΕΠΟΝ εις τας
συνοικίας. Ηδη τοιαύτα γραφεία λειτουργούν οδός Μ. Στοάς 39 της αλληλεγγύης και
Καραΐσκου-Βενιζέλου της ΕΠΟΝ» (2/8).Αυτά, όσον αφορά τη βιτρίνα της νομιμότητας. Για τις πραγματικές
συνθήκες στις συνοικίες, εξαιρετικά εύγλωττο είναι ένα τυπικό «Δελτίον
Πληροφοριών» της Ασφάλειας της Νίκαιας (21/7/45) που διασώζεται στον ίδιο
φάκελο, με τις ενέργειες της υπηρεσίας κατά την προηγούμενη βδομάδα.Η παραμικρή πολιτική δραστηριότητα της Αριστεράς καταστελλόταν πάραυτα από τη
συντονισμένη δράση ασφαλιτών και δικαστικής εξουσίας:«Εις την περιφέρειαν Γ΄ Καραβά ενηργήθη έρανος
παρ' αγνώστου γυναικός εις χρήμα διά κουπονίων των 50 δραχμών και εις είδη
τροφίμων. Ενεργούμεν διά την ανακάλυψιν και σύλληψίν της.Εις την περιφέρειαν των Κιλικιανών και εις την οικίαν γνωστού εις ημάς εγένετο
συγκέντρωσις εκ μέρους κομμουνιστών της Εταιρείας Υδάτων. Τούτους συνελάβομεν
και απεστείλαμεν εις Εισαγγελίαν Πλημ/κών Πειραιώς καταδικασθέντας του μεν
αρχηγού εις 8μηνον φυλάκισιν των δε λοιπών εις 4μηνον.Εις την περιφέρειαν Παλ. Κοκκινιάς ενηργήθη
έρανος εκ μέρους Υποδηματεργατών Κομμουνιστών διά κουπονίων των 200 δραχμών και
διανομή κομμουνιστικών προκηρύξεων κομμουνιστικού περιεχομένου. Τούτους
συνελάβομεν και απεστείλαμεν εις την Εισαγγελίαν Πλημ/κών Πειραιώς
καταδικασθέντας εις 4μηνον φυλάκισιν».Χαρτογράφηση και χαφιέδες
Η ασφυκτική καταστολή του εσωτερικού εχθρού προϋπέθετε την
ενδελεχή χαρτογράφησή του μέσω της υπηρεσιακής διείσδυσης.
Το έργο της Ασφάλειας, εξηγεί ο Μάσβουλας στους προϊσταμένους του (31/3/45), «θα επιτευχθή διά της εισχωρήσεως εθνικοφρόνων
προσώπων εις τας αντεθνικάς οργανώσεις καθοδηγουμένων υπό της Αστυνομίας»,
«διά της εξακριβώσεως των δυναμικών
εαμοκομμουνιστικών στελεχών και της συγκεντρώσεως τοιούτων στοιχείων ώστε να
είναι δυνατή η εξουδετέρωσις τούτων αμέσως», αλλά και «της εξακριβώσεως των κατοικιών και στοιχείων
ταυτότητος απάντων των οπωσδήποτε δρασάντων προ και κατά το επαναστατικόν
κίνημα, ασχέτως αν δεν εσυνελήφθησαν διότι δεν εβαρύνοντο δι' εγκληματικών
πράξεων».
Το τελευταίο μπορούσε να γίνει εύκολα, «και
άνευ διαμαρτυριών του Ριζοσπάστου, επ' ευκαιρία της εκδόσεως ταυτοτήτων».Καθοριστικό κριτήριο της χαρτογράφησης συνιστούσε φυσικά η δράση των
φακελωμένων στη διάρκεια της Κατοχής και της Απελευθέρωσης: «Επί 3½ έτη τα εαμοκομμουνιστικά στοιχεία έδρων
ελευθέρως και εκ του εμφανούς, οι δε υπάλληλοι των Αστυνομικών Τμημάτων
γνωρίζουν ταύτα και δέον να καταρτίσωσιν πλήρες αρχείον». Για πρακτικούς
λόγους έπρεπε δε «αι ούτω καταρτισθησόμεναι
ονομαστικαί καταστάσεις να χωρισθώσιν εις τετράγωνα ή συνοικίας ώστε να είναι
δυνατή η εξουδετέρωσις τούτων αμέσως».Μια ειδική πτυχή αφορούσε την αξιοποίηση εθνικοφρόνων σε καθήκοντα πρωτοβάθμιας
επιτήρησης:● «Τα Αστυνομικά Τμήματα να έλθωσιν εις επαφήν
μεθ' απάντων των εργοστασιαρχών της περιφερείας των και να υποχρεώσωσιν τούτους
να προσλάβωσιν δύο ή τρεις εργάτας εγνωσμένων εθνικών φρονημάτων οίτινες
καταλλήλως καθοδηγούμενοι θα είναι εις θέσιν πολυτίμους υπηρεσίας να
προσφέρωσιν».● «Κατά την περίοδον της Κατοχής αι
Κομμουνιστικαί οργανώσεις των Συνοικισμών είχον δημιουργήση δίκτυον τοιούτον
ώστε ουδείς ξένος ηδύνατο να εισέλθη εις τον Συνοικισμόν χωρίς να υποστή
έλεγχον. Τοιούτον δίκτυον δύναται να δημιουργήση και η Αστυνομία χρησιμοποιούσα
τας Εθνικάς οργανώσεις της περιφερείας της».Καθόλου περίεργο, λοιπόν, που ο διοικητής της Ασφάλειας κάλυπτε πλήρως
αυτούς τους εξωϋπηρεσιακούς συνεργάτες του. «Παρανόμους
ενεργείας εθνικών οργανώσεων δεν έχει υπ' όψιν η υπηρεσία ημών»,
ισχυρίζεται στις 19/5/45, αποδίδοντας μάλιστα την «αυτοσυγκράτησή» τους σε συμβουλές
της τελευταίας.Η εξεύρεση χαφιέδων δεν ήταν πάντως εύκολη υπόθεση. Επιβεβλημένη
θεωρούνταν, φυσικά, «η χορήγησις εξόδων
κινήσεως εις τας ομάδας ασφαλείας, διά να δυνηθώσιν να δημιουργήσωσιν δίκτυα
πληροφοριών» (19/5/45).
Τα τελευταία έπρεπε όμως να ξαναχτιστούν απ' την αρχή, μετά τη διάλυσή τους από
τις ενδιάμεσες εξελίξεις: στη διάρκεια της Κατοχής, υπενθυμίζει εισηγητικό
σημείωμα του «γραφείου διώξεως αναρχικών»
(16/7/45), «οι οργανωμένοι κομμουνισταί
κατώρθωσαν διά της συνωμοτικής δράσεώς των να παραπλανήσουν τον Ελληνικόν Λαόν
και να παρουσιάσουν εαυτούς ως απελευθερωτικόν μέτωπον αντιστάσεως [...]. Εκ
τούτου, οι φίλοι του γραφείου συν τω χρόνω εξηφανίσθησαν παρασυρθέντες υπό την
δίνην των γεγονότων, οι δε χρησιμοποιούμενοι ως πράκτορες υπό της υπηρεσίας,
γενόμενοι αντιληπτοί υπό της οργανώσεως εδολοφονήθησαν». Εξ ου και η
ανάγκη να «προσληφθή έκτακτον προσωπικόν, εξ
εμπίστων τη υπηρεσία, προς παρακολούθησιν συνδικαλιστικών οργανώσεων, συλλόγων,
σωματείων, σχολείων, εργοστασίων, Κρατικών και ιδιωτικών επιχειρήσεων». Τα
πάντα με λεφτά, αφού «το πολύ κοινόν, ο νομιμόφρων τουτέστιν κόσμος, ουδόλως
συνδράμει την υπηρεσίαν εκ δυσπιστίας ή φόβου».Η κατάσταση αυτή διατηρήθηκε μέχρι τη γενίκευση του Εμφυλίου.
Ακόμη και στις 28/11/46, ο Μάσβουλας ομολογεί ότι «το δίκτυον πληροφοριών της υπηρεσίας» του «είναι εις εμβρυώδη κατάστασιν, ελλείψει επαρκούς
εμψύχου υλικού και άλλων μέσων. Οι εθνικόφρονες πολίται συνεχόμενοι υπό φόβου
αποφεύγουσι να παράσχωσιν οιανδήποτε χρήσιμον πληροφορίαν, οι δε πλούσιοι αστοί
και οι διευθυνταί μεγάλων επιχειρήσεων ουδόλως συνέτρεξαν μέχρι σήμερον το
τραχύ αλλά υπέρ ποτε άλλοτε εθνικόν καθήκον της Αστυνομίας».Στο μεσοδιάστημα ολοκληρώθηκε, πάντως, «η
ανασύστασις του καταστραφέντος αρχείου κομμουνιστών, συνεχιζομένης μετά του
αυτού ρυθμού της πλουτίσεώς του».Για τις σκοτεινότερες πτυχές αυτού του εμπλουτισμού, μια φευγαλέα εικόνα
παρέχει η αναφορά του ανθυπαστυνόμου Γεωργίου Δριμυλή (22/8/45) για τη
μεταφορά κάποιου «Πράκτορος Χ» στη
Βόρεια Ελλάδα, σε αναζήτηση αποθηκευμένων όπλων του ΕΛΑΣ και «καταδιωκομένων εγκληματιών κρυπτομένων εν
Θεσ/νίκη».
Το όνομα του χαφιέ δεν αποκαλύπτεται, πληροφορούμαστε όμως ότι «λόγω της σημαινούσης θέσως ην κατείχεν εις τον ΕΛΑΣ
γνωρίζει καλώς» (και μπορεί να καταδώσει) τους συντρόφους του που
είχαν καταφύγει στη συμπρωτεύουσα «εκ διαφόρων
περιοχών Θράκης και Μακεδονίας»...Ασφυξία και αυτοάμυναΠαρά τη διαρκή κινδυνολογία περί επικείμενης αιματοχυσίας, μέχρι
την άνοιξη του 1946 οι πληροφορίες για τα κομμουνιστικά αντίμετρα
κινούνται στο πλαίσιο μιας καθαρά αμυντικής τακτικής.
Στις 10/10/1945 δελτίο της ΥΓΑΠ μεταδίδει λ.χ. την πληροφορία πως «οι διανέμοντες κομμουνιστικάς προκηρύξεις
συνοδεύονται εις μικράν απόστασιν υπό οπλοφόρων ομοϊδεατών των (ομάδες αμύνης)».
Η συγκρότηση «ομάδων αυτοαμύνης» έχει διαταχθεί από τον Ζαχαριάδη,
«αποτελούνται ως επί το πλείστον από μέλη της
ΕΠΟΝ» και «εις περίπτωσιν συλλήψεως
κομμουνιστού θα ενεργείται επίθεσις δι' όπλων προς απελευθέρωσίν του».
Ο πληροφοριοδότης της Ασφάλειας εκτιμά, τέλος, ότι «συντόμως θα δοθή εντολή εις τους κομμουνιστάς να αφοπλίζουν τα μέλη
της οργανώσεως Χ και τους Αστυνομικούς».Σε σημείωμα για τις οδηγίες του «2ου Γραφείου
του ΚΚΕ» προς τις «διακομματικές [;] Επιτροπές Πόλης Πειραιά» (6/11/45),
διαβάζουμε πάλι πως οι «ομάδες αυτοάμυνας»
είχαν εντολή να προστατεύουν τους ΕΑΜίτες «χτυπώντας
ομαδικά με ξύλα, με πέτρες και οτιδήποτε άλλο αν παραστή ανάγκη σε επικείμενη
επίθεση των μοναρχικών».Εξίσου εύγλωττη και η προτεινόμενη μέθοδος «διαφώτισης
του λαού»: «Κάνετε προκηρύξεις
λιγόλογες με τα συνθήματά μας και μοιράστε τις με προφυλάξεις βέβαια π.χ. μέσα
στο σιδηρόδρομο στο τραμ αφήνατέ τις να πέσουν χωρίς να σας ιδούν. Στο τέλος δε
γράφετε "Οποιος τη διαβάσει να την δώση σε άλλον"».Ο κύκλος έκλεισε με το νόθο δημοψήφισμα της 1/9/46, που επανέφερε τον βασιλιά.
Τρεις μέρες πριν από την ψηφοφορία, ο Μάσβουλας πληροφορείται πως «οι κομμουνισταί έλαβον εντολήν να μεταβώσιν εις τα
εκλογικά τμήματα καθ' ομάδας και την αυτήν ώραν. Η καθ' ομάδας μετάβασις των
κομμουνιστών σκοπόν έχει την αντιμετώπισιν ενδεχομένης επιθέσεως εκ μέρους των
εθνικοφρόνων».Την επομένη, ο προϊστάμενός του αστυνομικός διευθυντής Πειραιά Δ.
Βρανόπουλος θα διατάξει «απάσας τας
Αστυνομικάς Υποδιευθύνσεις» να εμποδίσουν ακόμη κι αυτό το μίνιμουμ
αυτοπροστασίας: «Παρακαλείσθε όπως απαγορεύσητε
κατά την ημέραν του Δημοψηφίσματος τας προσυγκεντρώσεις και την καθ' ομάδας
μετάβασιν των κομμουνιστών εις τα εκλογικά Τμήματα. Η μετάβασις τούτων εις τα
εκλογικά Τμήματα να γίνη μεμονωμένως, να απαγορεύσητε δε την παραμονήν αυτών
μετά την ψηφοφορίαν των έξωθι των εκλογικών Τμημάτων».
https://tvxs.gr/news/blogarontas/i-ennomi-leyki-tromokratia
